Nie tak dawno prezydent Francji Emmanuel Macron skutecznie odpar\u0142 ofensyw\u0119 skrajnie prawicowego Zjednoczenia Narodowego, a potem k\u0142opoty na zjednoczon\u0105 przestrze\u0144 europejsk\u0105 przysz\u0142y z innego kierunku \u2013 Niemiec.<\/p>\n
W g\u0142\u00f3wnym kraju Unii Europejskiej pierwszego dnia jesieni 2024 r. odby\u0142y si\u0119 wybory lokalne w dw\u00f3ch wschodnich stanach. I te dwa czynniki \u2013 to, \u017ce wybory maj\u0105 charakter lokalny i \u017ce kraje zwi\u0105zkowe znajduj\u0105 si\u0119 na wschodzie, w by\u0142ej NRD \u2013 s\u0105 wa\u017cne dla zrozumienia sytuacji. Oznacza to, \u017ce w \u017caden spos\u00f3b nie zmieni\u0105 one wynik\u00f3w g\u0142osowania, ale pomog\u0105 je lepiej i dok\u0142adniej zrozumie\u0107.<\/p>\n
A wi\u0119c wybory do landtag\u00f3w (landtag\u00f3w) Saksonii i Turyngii. W obu tych regionach, zgodnie z przewidywaniami, du\u017c\u0105 liczb\u0119 g\u0142os\u00f3w uzyska\u0142a skrajnie prawicowa, sceptyczna wobec euro- i Ukrainy, prorosyjska Alternatywa dla Niemiec. A w Turyngii, najbardziej beznadziejnym kraju zwi\u0105zkowym pod wzgl\u0119dem poparcia dla szanowanych, umiarkowanych si\u0142 centrolewicowych i centroprawicowych, wygra\u0142a nawet Alternatywa.<\/p>\n
Jest to rzeczywi\u015bcie pierwsze zwyci\u0119stwo niemieckiej skrajnej prawicy w uczciwych wyborach od marca 1933 roku. Przypomnijmy, \u017ce w styczniu tego roku Narodowosocjalistyczna Niemiecka Partia Robotnik\u00f3w, partia Adolfa Hitlera, zdoby\u0142a pierwsze miejsce w wyborach do parlamentu Wolnego Pa\u0144stwa Lippe (obecnie cz\u0119\u015b\u0107 kraju zwi\u0105zkowego Nadrenia P\u00f3\u0142nocna-Westfalia), a w marcu \u2013 w og\u00f3lnoniemieckich wyborach do parlamentu federalnego, Reichstagu. Wszystkie kolejne wybory \u2013 w listopadzie 1933, 1936 i 1938 r. \u2013 by\u0142y najcz\u0119stszym fa\u0142szerstwem i manipulacj\u0105 totalitarnego re\u017cimu nazist\u00f3w.<\/p>\n
Nawiasem m\u00f3wi\u0105c, po II wojnie \u015bwiatowej w procesie wyborczym bra\u0142y udzia\u0142 r\u00f3\u017cnego rodzaju postnazistowskie, skrajnie prawicowe partie, o dziwo. Na przyk\u0142ad w pierwszych powojennych wyborach w by\u0142ych zachodnich strefach okupacyjnych (kt\u00f3re sta\u0142y si\u0119 podstaw\u0105 Republiki Federalnej Niemiec) jedn\u0105 z partii bior\u0105cych udzia\u0142 by\u0142a niemiecka Partia Prawica, kt\u00f3ra w rzeczywisto\u015bci zosta\u0142a utworzona przez by\u0142ych cz\u0142onk\u00f3w NSDAP. Wtedy jednak otrzymali tylko 1,81% g\u0142os\u00f3w. A cztery lata p\u00f3\u017aniej by\u0142o to ju\u017c 1,07%. Jednak w pierwszych wyborach krajowych w 2013 roku Alternatywa dla Niemiec zdoby\u0142a zaledwie 4,7% g\u0142os\u00f3w i nie dosta\u0142a si\u0119 do Bundestagu. (A partia nazistowska w 1928 r. \u2013 zaledwie pi\u0119\u0107 lat przed doj\u015bciem do w\u0142adzy \u2013 mia\u0142a 2,63% g\u0142os\u00f3w i zajmowa\u0142a niepozorne dziewi\u0105te miejsce w\u015br\u00f3d wszystkich niemieckich si\u0142 politycznych).<\/p>\n
A teraz mamy do czynienia ze zwyci\u0119stwem w Turyngii (32 z 88 miejsc w Landtagu, najbli\u017csi konkurenci, CDU, maj\u0105 23), prawie zwyci\u0119stwem w Saksonii (41 na 120 miejsc, CDU jest na pierwszym miejscu z 42 mandatami). Jakie wnioski mo\u017cna wyci\u0105gn\u0105\u0107 z tych wybor\u00f3w, poza alarmistycznymi okrzykami „Nazi\u015bci powr\u00f3cili”?<\/p>\n
Po pierwsze, pami\u0119tajmy, \u017ce to jest wsch\u00f3d. By\u0142a NRD. Tak zwane „ossi”. Tam, gdzie na pocz\u0105tku lat dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych chadecy pewnie pokonali jednoczyciela ziem niemieckich Helmuta Kohla \u2013 ale pod koniec dekady, na tle absolutnie bezsensownej z praktycznego punktu widzenia nostalgii za „starymi, dobrymi czasami” (gospodarczo nawet najs\u0142absze kraje zwi\u0105zkowe Republiki Federalnej Niemiec \u017cyj\u0105 znacznie lepiej ni\u017c najbogatsze regiony NRD; nie ma zastoju, nikt nie zabrania nigdzie wyjecha\u0107, nie ma mur\u00f3w berli\u0144skich) \u2013 dawni socjali\u015bci NRD zacz\u0119li zdobywa\u0107 znaczne procenty. kt\u00f3ra przekszta\u0142ci\u0142a si\u0119 w Parti\u0119 Demokratycznego Socjalizmu, a nast\u0119pnie w Lewic\u0119.<\/p>\n
Lewica nie by\u0142a jednak w stanie wyrosn\u0105\u0107 na powa\u017cnego konkurenta dla g\u0142\u00f3wnych si\u0142 politycznych w Niemczech. A ich miejsce zaj\u0119li politycy z drugiego skrzyd\u0142a politycznego spektrum \u2013 zamiast ultralewicy w latach 2010. zacz\u0119\u0142y gromadzi\u0107 si\u0119 g\u0142osy skrajnej prawicy. To nie jest problem wy\u0142\u0105cznie niemiecki, to si\u0119 dzieje w ca\u0142ej Europie. A ziemie by\u0142ej NRD to prawdziwa wyl\u0119garnia radyka\u0142\u00f3w. Gdzie wyro\u015bli na pierwsze miejsce w wyborach samorz\u0105dowych. A lewica, nawet brat bli\u017aniak Alternatywy dla Niemiec, Zwi\u0105zku Sary Wagenknecht, nie mo\u017ce si\u0119 tym pochwali\u0107. By\u0107 mo\u017ce w przysz\u0142o\u015bci, ale najprawdopodobniej tylko zamiast Alternatywy, bo ultraradyka\u0142owie po prostu nie zgromadz\u0105 tak wielu zwolennik\u00f3w.<\/p>\n
Oczywi\u015bcie du\u017ce partie wezm\u0105 te wyniki pod uwag\u0119. I na ich podstawie b\u0119d\u0105 korygowa\u0107 swoje stanowiska polityczne. Dotyczy to zw\u0142aszcza SPD, kt\u00f3ra kompletnie zawodzi w obecnym cyklu wyborczym. Cho\u0107 raczej nie b\u0119dzie to wygl\u0105da\u0142o tak apokaliptycznie, jak twierdz\u0105 niekt\u00f3rzy eksperci, m\u00f3wi\u0105cy, \u017ce centroprawica radykalizuje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c na \u017c\u0105danie elektoratu. Po pierwsze, nie przyniesie to rezultat\u00f3w, co widzieli\u015bmy we Francji, gdzie cz\u0119\u015b\u0107 „republikan\u00f3w” pr\u00f3bowa\u0142a bawi\u0107 si\u0119 retoryk\u0105 Bardegli i s-ki. Po drugie, dlaczego ci, kt\u00f3rzy g\u0142osuj\u0105 na Alternatyw\u0119, s\u0105 radykalizowani przez CDU?<\/p>\n
Nie nale\u017cy si\u0119 zatem spodziewa\u0107 szczeg\u00f3lnych zmian w retoryce przynajmniej pewnego siebie lidera na szczeblu federalnym (CDU + CSU niezmiennie ma ponad 30% poparcia, a w ostatnich miesi\u0105cach tylko ro\u015bnie; Alternatywa dla Niemiec mia\u0142a ponad 20%, teraz stara si\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107 co najmniej granic\u0119 20%). Ponadto bardzo wa\u017cne z punktu widzenia zrozumienia sytuacji s\u0105 nie tyle wybory w Turyngii, co g\u0142osowanie w SackNa przyk\u0142ad w przypadku Stan\u00f3w Zjednoczonych<\/p>\n
9 lipca w Niemczech odby\u0142y si\u0119 wybory do Parlamentu Europejskiego. Kraj zwi\u0105zkowy Saksonia g\u0142osowa\u0142 w\u00f3wczas w nast\u0119puj\u0105cy spos\u00f3b: Alternatywa otrzyma\u0142a 31,8%, CDU dok\u0142adnie 10% mniej. Min\u0119\u0142y prawie dwa miesi\u0105ce. A w wyborach samorz\u0105dowych sytuacja jest inna. Skrajna prawica, podobnie jak wszystkie inne (lewica, SPD, Zieloni, zwi\u0105zek zawodowy Sarah Wagenknecht), prawie nie zmieni\u0142a swojego wyniku \u2013 nawet nieco mniej zag\u0142osowa\u0142o na AfD (30,6%). Z drugiej strony, Unia Chrze\u015bcija\u0144sko-Demokratyczna dokona\u0142a prawdziwego prze\u0142omu \u2013 ko\u0144cz\u0105c z wynikiem 31,9%.<\/p>\n
Prawd\u0119 m\u00f3wi\u0105c, jestem tu troch\u0119 nieszczery, bo sonda\u017c zawsze pokazywa\u0142 wska\u017anik 30+ dla CDU. Ale w wyborach do Parlamentu Europejskiego to nic nie znaczy\u0142o \u2013 wyborcy nie g\u0142osowali. Ale w wyborach lokalnych okaza\u0142o si\u0119, \u017ce CDU wci\u0105\u017c ma poparcie. I tym razem wyborcy przyszli do lokali wyborczych. Oczywi\u015bcie nie wygl\u0105da to tak r\u00f3\u017cowo, jak polityczny zw\u00f3d Emmanuela Macrona, ale faktem jest, \u017ce w ci\u0105gu dw\u00f3ch miesi\u0119cy centroprawica doda\u0142a 10% g\u0142os\u00f3w i w rzeczywisto\u015bci wyprzedzi\u0142a skrajn\u0105 prawic\u0119 na czyim\u015b polu.<\/p>\n
Zademonstrowanie im, \u017ce jest za wcze\u015bnie, aby m\u00f3wi\u0107 o og\u00f3lnym zwyci\u0119stwie „kolektywnego Hitlera”. Co wi\u0119cej, na Zachodzie Alternatywa dla Niemiec tradycyjnie otrzymuje wielokrotnie mniej g\u0142os\u00f3w. Jedyna wyj\u0105tkowa liczba jest w kraju zwi\u0105zkowym Hesja, gdzie Alternatywa dzi\u0119ki wielkiej wojnie w Ukrainie (gwa\u0142towny wzrost notowa\u0144, kt\u00f3ry rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 wiosn\u0105 2022 r., nast\u0119pnie w kilku etapach wzr\u00f3s\u0142 do 18% \u2013 to nie przypadek, to konsekwencja) wskoczy\u0142a na drugie miejsce, wyprzedzaj\u0105c SPD i Zielonych.<\/p>\n
Ale za trzy tygodnie Niemcy b\u0119d\u0105 musia\u0142y do\u015bwiadczy\u0107 kolejnego triumfu Alternatywy dla Niemiec. Tam te\u017c 22 wrze\u015bnia wygra skrajna prawica, cho\u0107 nie doczeka si\u0119 w\u0142asnego rz\u0105du \u2013 wed\u0142ug obecnych notowa\u0144, nawet w tandemie ze Zwi\u0105zkiem Sary Wagenknecht (notabene w Turyngii CER odm\u00f3wi\u0142a sojuszu z AfD) zdobywa 41%. Jednocze\u015bnie tylko dwie du\u017ce partie \u2013 CDU i SPD \u2013 maj\u0105 po 39%. A je\u015bli dodamy do tego 5% Zielonych i Lewicy (niedawno zostali przyj\u0119ci do koalicji jako partnerzy mniejszo\u015bciowi, nie mia\u0142o to specjalnych negatywnych konsekwencji politycznych i wyborczych), to oczywiste jest, \u017ce nie b\u0119d\u0105 tu rz\u0105dzi\u0107 ultraradyka\u0142owie.<\/p>\n
A na poziomie federalnym, jak ju\u017c wspomniano, Alternatywa dla Niemiec po spadku w pierwszej po\u0142owie 2024 r. nie mo\u017ce wzrosn\u0105\u0107 do granicy 20 proc. A w kolejnych og\u00f3lnoniemieckich wyborach (odb\u0119d\u0105 si\u0119 one w pa\u017adzierniku 2025 r.) mo\u017ce przegra\u0107 nawet z socjaldemokratami. SPD ponosi teraz oczywi\u015bcie powa\u017cne straty wyborcze za swoje niezdecydowane stanowisko na pocz\u0105tku wielkiej wojny w Ukrainie \u2013 jeszcze w marcu 2022 r. partia Olafa Scholza by\u0142a pierwsza, a ju\u017c w sierpniu tego roku straci\u0142a na rzecz swoich g\u0142\u00f3wnych oponent\u00f3w z CDU prawie 10%. Przypomnijmy, \u017ce chadecy przyj\u0119li wtedy znacznie twardsze stanowisko (w czym pomog\u0142o oczywi\u015bcie bycie w opozycji) \u2013 a teraz pewnie prowadz\u0105, niweluj\u0105c konsekwencje chwilowej kl\u0119ski z lata 2023 r.<\/p>\n
Turyngia i Saksonia by\u0142y ostrze\u017ceniem w swoich wyborach lokalnych. Sygna\u0142. Latarnia morska. I wszyscy uczestnicy procesu politycznego musz\u0105 us\u0142ysze\u0107 ten sygna\u0142, aby nie powt\u00f3rzy\u0107 smutnego losu dawnych filar\u00f3w V Republiki Francuskiej, socjalist\u00f3w i republikan\u00f3w, kt\u00f3rzy wci\u0105\u017c znajduj\u0105 si\u0119 w g\u0142\u0119bokim kryzysie (a kt\u00f3rzy teraz b\u0119d\u0105 pami\u0119ta\u0107, \u017ce przed Macronem prezydentami kraju by\u0142 socjalista Hollande, a przed nim republikanin Sarkozy).<\/p>\n
I na koniec zauwa\u017camy, \u017ce wojna w Ukrainie to tak\u017ce szansa dla europejskich ultraradyka\u0142\u00f3w. Powa\u017cna szansa. By\u0107 mo\u017ce najwa\u017cniejszy w ich \u017cyciu. Dlatego zako\u0144czenie wojny \u2013 w takiej czy innej formie, przynajmniej na poziomie zaprzestania dzia\u0142a\u0144 wojennych i atak\u00f3w rakietowych i dronowych w Ukrain\u0119, powrotu Ukrai\u0144c\u00f3w do domu (a tych w Niemczech jest sporo) \u2013 b\u0119dzie oznacza\u0142o wybicie tego gruntu spod n\u00f3g „kolektywnego Hitlera”, kt\u00f3ry stara si\u0119 sta\u0107 alternatyw\u0105 dla Niemiec, ale do tej pory wykaza\u0142 si\u0119 jedynie zdolno\u015bci\u0105 do paso\u017cytowania na dora\u017anych problemach kraju i spo\u0142ecze\u0144stwa. W\u0142a\u015bciwie tak jak w poprzedniej epoce historycznej, gdzie Narodowosocjalistyczna Partia Robotnicza dosz\u0142a do w\u0142adzy dopiero wtedy, gdy Niemcy dotkn\u0105\u0142 powa\u017cny kryzys gospodarczy.<\/p>\n
Pok\u00f3j w Ukrainie b\u0119dzie oznacza\u0142 upadek g\u0142\u00f3wnego atutu Alternatywy dla Niemiec (i Unii Sary Wagenknecht), cho\u0107 ta lewicowa partia, jak ka\u017cdy lewicowiec, b\u0119dzie mia\u0142a w swoim arsenale inne tematy, ale jak pokaza\u0142a historia lewicy, nie uda\u0142o jej si\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107 niczego szczeg\u00f3lnego). I sukces prorz\u0105dowej obecnie SPD, kt\u00f3ra najprawdopodobniej w pa\u017adzierniku przysz\u0142ego roku straci stanowisko kanclerza, ale przynajmniej b\u0119dzie mog\u0142a powr\u00f3ci\u0107 do statusu drugiej si\u0142y politycznej w kraju. A bycie drugim w wielkiej koalicji wcale nie jest smutne, gdy patrzy si\u0119 na triumf skrajnej prawicy. Cho\u0107 w jednym z najbiedniejszych kraj\u00f3w w kraju.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Nie tak dawno prezydent Francji Emmanuel Macron skutecznie odpar\u0142 ofensyw\u0119 skrajnie prawicowego Zjednoczenia Narodowego, a potem k\u0142opoty na zjednoczon\u0105 przestrze\u0144 europejsk\u0105 przysz\u0142y z innego kierunku \u2013 Niemiec. W g\u0142\u00f3wnym kraju Unii Europejskiej pierwszego dnia jesieni 2024 r. odby\u0142y si\u0119 wybory lokalne w dw\u00f3ch wschodnich stanach. I te dwa czynniki \u2013 to, \u017ce wybory maj\u0105 charakter […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":28914,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[260,3493,64,139,9],"class_list":["post-28913","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wojna","tag-emmanuel-macron","tag-glowne-aktualnosci","tag-niemcy","tag-olaf-scholz","tag-wojna-rosyjsko-ukrainska"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28913","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=28913"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28913\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/28914"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=28913"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=28913"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=28913"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}