{"id":27943,"date":"2024-08-07T19:00:03","date_gmt":"2024-08-07T17:00:03","guid":{"rendered":"https:\/\/razvedka.info\/pl\/2024-08-lenino-szewczenkowska-nowe-tajemnice-ktore-zadziwiaja-mieszkancow\/"},"modified":"2024-08-07T19:00:03","modified_gmt":"2024-08-07T17:00:03","slug":"lenino-szewczenkowska-nowe-tajemnice-ktore-zadziwiaja-mieszkancow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/2024-08-lenino-szewczenkowska-nowe-tajemnice-ktore-zadziwiaja-mieszkancow\/","title":{"rendered":"Lenino-Szewczenkowska: nowe tajemnice, kt\u00f3re zadziwiaj\u0105 mieszka\u0144c\u00f3w"},"content":{"rendered":"

W 2017 roku we wsi Kot\u0142arka w obwodzie \u017cytomierskim miejscowy artysta Wo\u0142odymyr Herasymczuk, aby dostosowa\u0107 si\u0119 do ustawy o dekomunizacji, „przerobi\u0142” pomnik Lenina na Tarasie Szewczenki. Inicjatork\u0105 by\u0142a szefowa miejscowego domu kultury, Tetiana Petruk. Dzi\u0119ki Spisek<\/a> Ta niewielka wioska w ostatnim czasie sta\u0142a si\u0119 s\u0142awna na skal\u0119 og\u00f3lnopolsk\u0105. Trudno powiedzie\u0107, czy lokalna spo\u0142eczno\u015b\u0107 jest zadowolona z tego wyr\u00f3\u017cnienia. Wszak\u017ce pow\u00f3d jest taki, \u017ce sprawia to \u015bmiech. A potem p\u0142acz. Potem \u015bmieje si\u0119 znowu, tym razem ze \u0142zami w oczach. A co za tym idzie, my\u015ble\u0107 o tym, co globalne i wieczne. Bo je\u015bli odrzucimy absurdalno\u015b\u0107 ca\u0142ej sytuacji, a tak\u017ce estetyk\u0119 wczorajszego „przyw\u00f3dcy \u015bwiatowego proletariatu”, a teraz najwybitniejszego ukrai\u0144skiego poety, to ca\u0142a ta sytuacja \u2013 jak i sam pomnik \u2013 jest bardzo obrazowa.<\/p>\n

Sieci spo\u0142eczno\u015bciowe natychmiast zacz\u0119\u0142y si\u0119 che\u0142pi\u0107, \u017ce ten Lenino-Szewczenko jest wspania\u0142ym pomnikiem ukrai\u0144skich reform. Oczywi\u015bcie jest to uproszczenie. Od czasu odzyskania niepodleg\u0142o\u015bci nasz kraj przeszed\u0142 wiele zmian. Niekt\u00f3re by\u0142y jednoznacznie udane, inne nieudane, a nawet szkodliwe. Ale wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich wci\u0105\u017c przypomina prac\u0119 z Kot\u0142arki \u2013 ani tu, ani tam. Wygl\u0105dasz jak Taras Hryhorowicz z „Kobzarem” w r\u0119ku, a kiedy przyjrzysz si\u0119 uwa\u017cnie, zobaczysz tego samego W\u0142adimira Iljicza.<\/p>\n

Przyjrzyjmy si\u0119 Si\u0142om Zbrojnym Ukrainy. W ci\u0105gu ostatniej dekady wdro\u017cono wiele w\u0142a\u015bciwych zmian, kt\u00f3re okaza\u0142y si\u0119 skuteczne na polu bitwy. Zmiany strukturalne, zmiany symboliczne, wi\u0119ksza inicjatywa dow\u00f3dc\u00f3w ni\u017cszego szczebla \u2013 to niezaprzeczalne atuty, kt\u00f3re obok bohaterstwa \u017co\u0142nierzy daj\u0105 szans\u0119 na przeciwstawienie si\u0119 Rosji. Ale obok nich wci\u0105\u017c znajduje si\u0119 poka\u017ana liczba dow\u00f3dc\u00f3w, gotowych do wszelkich po\u015bwi\u0119ce\u0144 w\u015br\u00f3d \u017co\u0142nierzy w imi\u0119 wykonania nawet najbardziej lekkomy\u015blnych rozkaz\u00f3w. A ci, kt\u00f3rzy odmawiaj\u0105 wykonania takich rozkaz\u00f3w „z g\u00f3ry” \u2013 spotykaj\u0105 si\u0119 z sankcjami. Ostatnio pojawia si\u0119 na to coraz wi\u0119cej dowod\u00f3w: oto apel szefa sztabu brygady Azow Bohdana Krotewicza do SBI o zbadanie dzia\u0142alno\u015bci genera\u0142a Jurija Sodo\u0142a, a tak\u017ce jeszcze nowsza sprawa z rzekomym „awansem”, a raczej zwolnieniem ze stanowiska za odmow\u0119 podporz\u0105dkowania si\u0119 absurdalnemu rozkazowi dow\u00f3dcy 80. samodzielnej galicyjskiej brygady desantowo-szturmowej Si\u0142 Powietrzno-Desantowych Emila Iszku\u0142owa i wiele innych przyk\u0142ad\u00f3w.<\/p>\n

Taka po\u0142owiczno\u015b\u0107 w ewolucji armii jest ryzykowna, poniewa\u017c nie da si\u0119 bezmy\u015blnie rozprasza\u0107 ludzi, tak\u017ce ze wzgl\u0119du na znacznie wy\u017csze czysto ludzkie rezerwy wroga. Metody \u017bukowa nie s\u0105 w stanie pokona\u0107 Rosji, poniewa\u017c „ma\u0142a armia radziecka nie pokona du\u017cej armii radzieckiej”. Tylko efektywno\u015b\u0107 i innowacyjno\u015b\u0107 mog\u0105 to zrobi\u0107. Ujmuj\u0105c to bardziej metaforycznie, wiele zale\u017cy od tego, kt\u00f3re z do\u015bwiadcze\u0144 UPA zwyci\u0119\u017cy \u2013 powsta\u0144cze i bohaterskie czy papierowe.<\/p>\n

Innym bole\u015bnie znanym przyk\u0142adem jest edukacja. Tu z jednej strony nie ma czasu na liczenie reform i reformator\u00f3w, a z drugiej nie ma realnych zmian na lepsze. Zawsze zdarzaj\u0105 si\u0119 udane wyj\u0105tki. Wprowadzenie EIT sta\u0142o si\u0119 swego czasu jedn\u0105 z najbardziej udanych reform w ca\u0142ej naszej wsp\u00f3\u0142czesnej niezale\u017cno\u015bci. Ale poza tym wi\u0119kszo\u015b\u0107 innych wysi\u0142k\u00f3w nie prowadzi do rzeczywistej poprawy warunk\u00f3w pracy, motywacji, mo\u017cliwo\u015bci finansowych, zasob\u00f3w materialnych, mobilno\u015bci, ale do pojawienia si\u0119 nowych biurokratycznych wymog\u00f3w i przeszk\u00f3d. W rezultacie, mamy t\u0119 sam\u0105 masywn\u0105 maszyneri\u0119 edukacyjn\u0105 ze „Zwi\u0105zku Radzieckiego”, tylko w nowszej scenerii.<\/p>\n

W przypadku szkolnictwa wy\u017cszego \u2013 system bolo\u0144ski (w naszych realiach raczej „Obolon”). Bo slogany o do\u015bwiadczeniu europejskim s\u0105 dobre, ale w rzeczywisto\u015bci ten sam nauczyciel akademicki zmuszony jest na\u015bladowa\u0107 tow. Stachanowa. Poniewa\u017c konieczne jest prowadzenie zaj\u0119\u0107 (a jest ich znacznie wi\u0119cej ni\u017c koleg\u00f3w z Europy czy Ameryki), doskonalenie obecnych kurs\u00f3w, a tak\u017ce opracowywanie nowych (a na pewno z pe\u0142nym pakietem dokument\u00f3w i wsparcia metodycznego!), a tak\u017ce przygotowywanie podr\u0119cznik\u00f3w, pisanie co najmniej 2-3 artyku\u0142\u00f3w rocznie do publikacji fachowych, nie zapominanie o scopusie (nawet je\u015bli dla niekt\u00f3rych nauk nie ma to sensu), I przygotowa\u0107 abstrakty na konferencj\u0119, nie przegapi\u0107 te\u017c prac edukacyjnych. Gdzie\u015b na tej li\u015bcie ginie sama nauka, ale c\u00f3\u017c… Wymogi formalne s\u0105 najwa\u017cniejsze.<\/p>\n

Pomnik w Kotlarkiwie \u015bwiadczy r\u00f3wnie\u017c o sposobie my\u015blenia wielu Ukrai\u0144c\u00f3w. W opowie\u015bci o Suspilne szczerze „uci\u0119\u0142y” mnie w ucho s\u0142owa Tetiany Petruk: „Kiedy zobaczy\u0142am, \u017ce zaraz zostanie powalony, co\u015b mnie zabola\u0142o w duszy…”. Przypomn\u0119, \u017ce m\u00f3wimy o pomniku Lenina. To, czy jest to nostalgia za radzieck\u0105 m\u0142odo\u015bci\u0105, czy bezmy\u015blne przywi\u0105zanie do znanego symbolu, jest drugorz\u0119dne. Istotna jest konsekwencja tego „sovoka”, kt\u00f3ry nie zosta\u0142 w pe\u0142ni przetrawiony na poziomie \u015bwiadomo\u015bci. A to s\u0105 takie fantasmagoryczne zabytki.<\/p>\n

Takich Tetiany Petruks s\u0105 jeszcze legiony. Jest to szczeg\u00f3lnie prawdziwe na wsiach i w miastach, gdzie z r\u00f3\u017cnych powod\u00f3w jest mniej aktywnych obywateli, a znacznie wi\u0119cej bierno\u015bci i my\u015bli „co ludzie powiedz\u0105”. Dlatego Kotlyarka nie jest tu wyj\u0105tkiem, ale regu\u0142\u0105. Urz\u0119dnicy tego typu s\u0105 ukrai\u0144scy w formie, ale „sowieccy” w istocie i r\u00f3wnie przychylni zar\u00f3wno Leninowi, jak i Szewczence.To oni „wie\u0144cz\u0105” w\u0142a\u015bciwe inicjatywy „z g\u00f3ry”. To w\u0142a\u015bnie z ich powodu dekomunizacja i dekolonizacja bardzo cz\u0119sto nie spe\u0142niaj\u0105 niezwykle wa\u017cnej funkcji \u2013 nie tylko zast\u0119puj\u0105 niedopuszczalne nazwy osiedli, ulic, plac\u00f3w itp., ale tak\u017ce nadaj\u0105 im nowe nazwy, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 odbija\u0107 si\u0119 echem w nowych znaczeniach. Ci, kt\u00f3rzy b\u0119d\u0105 czci\u0107 bohater\u00f3w przesz\u0142o\u015bci lub tera\u017aniejszo\u015bci, odwo\u0142a\u0107 si\u0119 do lokalnej historii i specyfiki \u2013 opcji jest wiele. Ale bardzo cz\u0119sto zamiast tego mamy bezimienne „radzieckie” ulice: s\u0142oneczne, majowe, weso\u0142e, klonowe i inne wi\u015bniowe.<\/p>\n

Kolejn\u0105 lekcj\u0105, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna wyci\u0105gn\u0105\u0107 z tej historii, cho\u0107 po\u015brednio, jest to, \u017ce mo\u017cna by\u0107 patriot\u0105 i Ukrai\u0144cem w formie, ale w istocie Sowietkiem. Je\u015bli system sowiecki rozwin\u0105\u0142 w sobie odruch automatycznej mi\u0142o\u015bci do tych, kt\u00f3rym jest pomnik, to dla takiej osoby nie ma znaczenia, komu ten pomnik jest postawiony. I nie jest trudno wpa\u015b\u0107 na pomys\u0142 przekszta\u0142cenia Lenina w Szewczenk\u0119. Aby zrozumie\u0107, \u017ce jest to obraza zdrowego rozs\u0105dku i figura kalibru Tarasa Hryhorowicza, potrzebna jest odpowiednia wiedza i krytyczne my\u015blenie. A to nie jest to, co re\u017cim totalitarny wola\u0142 widzie\u0107, kalibruj\u0105c „cz\u0142owieka radzieckiego”.<\/p>\n

Wci\u0105\u017c nie brakuje ludzi w r\u00f3\u017cnych sferach i na r\u00f3\u017cnych szczeblach, kt\u00f3rzy formalnie dostosowali wyj\u0119ty ze „Zwi\u0105zku Radzieckiego” spos\u00f3b my\u015blenia do nowych reali\u00f3w. Ale w rzeczywisto\u015bci niewiele si\u0119 dla nich zmieni\u0142o, bo c\u00f3\u017c to za r\u00f3\u017cnica, pod jak\u0105 moc\u0105, aby okazywa\u0107 s\u0142u\u017calczo\u015b\u0107; skr\u0119ca\u0107 „schematy”; otw\u00f3rz co\u015b niedoko\u0144czonego, ale przed dat\u0105 „okr\u0105g\u0142ej”; wiernie wywi\u0105zywa\u0107 si\u0119 z zaplanowanych wska\u017anik\u00f3w \u2013 o ile organy s\u0105 zadowolone. W zwi\u0105zku z tym nie dziwi fakt, \u017ce po 1991 r. wiele by\u0142ych kadr Komsomo\u0142u i partii zosta\u0142o „odmalowanych”. I z tak\u0105 sam\u0105 ufno\u015bci\u0105 w istnienie jedynej s\u0142usznej prawdy i nietolerancj\u0105 wobec dysydent\u00f3w, z jak\u0105 gloryfikowano Lenina i komunizm, zacz\u0119li budowa\u0107 „\u015bwietlan\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107” pod has\u0142ami patriotycznymi. Tylko poprzez dyskredytowanie tych ostatnich i tych, kt\u00f3rzy rzeczywi\u015bcie staraj\u0105 si\u0119 dzia\u0142a\u0107 w interesie pa\u0144stwa i spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/p>\n

Ca\u0142a ta historia z cudownym pomnikiem jest kolejnym przypomnieniem, \u017ce pomimo wszystkich osi\u0105gni\u0119\u0107 i post\u0119pu, Ukrai\u0144cy jako spo\u0142ecze\u0144stwo i Ukraina jako pa\u0144stwo wci\u0105\u017c stoj\u0105 przed wieloma wyzwaniami na drodze do przezwyci\u0119\u017cenia sowieckiego dziedzictwa. Pozbycie si\u0119 go formalnie \u2013 w toponimii i przestrzeni miejsko-wiejskiej \u2013 jest zdecydowanie s\u0142usznym krokiem. Jest jednak o wiele wa\u017cniejsze (i trudniejsze), aby nabra\u0142o ono trwa\u0142ych znacze\u0144. To samo dotyczy innych obszar\u00f3w. Wszak \u015bwiadomo\u015b\u0107 przede wszystkim decyduje o istnieniu cz\u0142owieka jako istoty obdarzonej w\u0142asnym my\u015bleniem i wol\u0105, a nie odwrotnie.<\/p>\n

Tworzenie i ustanawianie nowych znacze\u0144, a tak\u017ce instytucji spo\u0142ecznych czy politycznych, czy te\u017c wdra\u017canie naprawd\u0119 gruntownych i skutecznych reform to zadanie nie na lata, ale na dziesi\u0119ciolecia. Zawsze znajd\u0105 si\u0119 tacy, kt\u00f3rzy b\u0119d\u0105 nas ci\u0105gn\u0105\u0107 z powrotem i nie b\u0119d\u0105 chcieli opuszcza\u0107 naszej osobistej strefy komfortu. Nie da si\u0119 tego przezwyci\u0119\u017cy\u0107 za jednym zamachem. Zmiana pokoleniowa ju\u017c w ostatniej dekadzie przynosi pozytywne rezultaty. Im wi\u0119cej wykszta\u0142conych, aktywnych obywateli, tym szybsze b\u0119d\u0105 zmiany na lepsze. I tym pr\u0119dzej ostatnie \u015blady naszego postsowieckiego leninisty i Szewczenki popadn\u0105 w zapomnienie, a zast\u0105pi ich Taras Hryhorowicz bez \u015bladu czapki i gazety „Prawda” pod pach\u0105.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W 2017 roku we wsi Kot\u0142arka w obwodzie \u017cytomierskim miejscowy artysta Wo\u0142odymyr Herasymczuk, aby dostosowa\u0107 si\u0119 do ustawy o dekomunizacji, „przerobi\u0142” pomnik Lenina na Tarasie Szewczenki. Inicjatork\u0105 by\u0142a szefowa miejscowego domu kultury, Tetiana Petruk. Dzi\u0119ki Spisek Ta niewielka wioska w ostatnim czasie sta\u0142a si\u0119 s\u0142awna na skal\u0119 og\u00f3lnopolsk\u0105. Trudno powiedzie\u0107, czy lokalna spo\u0142eczno\u015b\u0107 jest zadowolona […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":27944,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[579,3493,2614,81,1204,21,634],"class_list":["post-27943","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wojna","tag-edukacja","tag-glowne-aktualnosci","tag-nauki","tag-propaganda","tag-roman-lekhniuk","tag-sily-zbrojne-ukrainy","tag-wyzsze-wyksztalcenie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/27943","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=27943"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/27943\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/27944"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=27943"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=27943"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=27943"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}