Na tle eskalacji wojny rosyjsko-ukrai\u0144skiej dochodzi do coraz g\u0142\u0119bszego zerwania w relacjach rosyjsko-europejskich. Jednocze\u015bnie pog\u0142\u0119bia si\u0119 „rosyjsko-chi\u0144skie partnerstwo strategiczne”. Ale czy rzeczywi\u015bcie jest to „partnerstwo”, poniewa\u017c termin ten zak\u0142ada parytet stron?<\/p>\n
Sankcje nak\u0142adane przez Waszyngton i Bruksel\u0119 bardzo cz\u0119sto dzia\u0142aj\u0105 wi\u0119c nieskutecznie, albo z powodu ich niepe\u0142nej przemy\u015blanej realizacji, albo z powodu niedba\u0142o\u015bci w ich wdra\u017caniu, albo z powodu niech\u0119ci Zachodu do karania \u0142ami\u0105cych \u015brodki karne. Ale jednocze\u015bnie nie spos\u00f3b nie zauwa\u017cy\u0107, jak Moskwa karze si\u0119 za swoj\u0105 agresj\u0119 kosztem szybko rosn\u0105cej zale\u017cno\u015bci od Pekinu. W\u0142a\u015bciwie ju\u017c teraz mo\u017cemy m\u00f3wi\u0107 o podporz\u0105dkowaniu wasalnym.<\/p>\n
Pami\u0119tacie wizyt\u0119 prezydenta Rosji Putina w Chinach na Igrzyskach Olimpijskich w pierwszej po\u0142owie lutego 2022 roku? Z kompetentnych \u017ar\u00f3de\u0142 dowiedzia\u0142o si\u0119 w\u00f3wczas, \u017ce szef Kremla rzekomo z\u0142o\u017cy\u0142 prezydentowi Chin Xi Jinpingowi stanowcz\u0105 obietnic\u0119, \u017ce nie rozpocznie inwazji w Ukrain\u0119 na pe\u0142n\u0105 skal\u0119 do czasu uroczystego zako\u0144czenia igrzysk olimpijskich w Pekinie, czyli do 20 lutego. Nie by\u0142o wi\u0119c sensu oczekiwa\u0107, \u017ce rosyjskie czo\u0142gi przekrocz\u0105 granic\u0119 np. 16 lutego, jak rzekomo przewidywa\u0142 zachodni wywiad. Prezydent Wo\u0142odymyr Ze\u0142enski r\u00f3wnie\u017c na pr\u00f3\u017cno cieszy\u0142 si\u0119 z ukrai\u0144skiego natarcia, \u017ce do ataku nie dosz\u0142o, ale cieszy\u0142 si\u0119, \u017ce mo\u017ce wprowadzi\u0107 Dzie\u0144 Jedno\u015bci i zaprosi\u0107 rodak\u00f3w na „maj\u00f3wk\u0119”. Dla tych, kt\u00f3rzy zdawali sobie spraw\u0119 z tego, jak bardzo Moskwa by\u0142a w\u00f3wczas zale\u017cna od Pekinu, by\u0142o jasne, \u017ce je\u015bli inwazja si\u0119 rozpocznie, to dopiero po 20 marca.<\/p>\n
Rozmawiamy teraz z mi\u0142o\u015bci\u0105 i szacunkiem o prezydencie Francji Emmanuelu Macronie jako pierwszym zachodnim przyw\u00f3dcy, kt\u00f3ry zadeklarowa\u0142 mo\u017cliwo\u015b\u0107 wys\u0142ania zachodnich kontyngent\u00f3w wojskowych w Ukrain\u0119, aby „uniemo\u017cliwi\u0107 Putinowi zwyci\u0119stwo”. A warto przypomnie\u0107, \u017ce ju\u017c wtedy, na kilka dni przed inwazj\u0105 na pe\u0142n\u0105 skal\u0119, udzielaj\u0105c wywiadu dziennikowi „Opinia”, francuski przyw\u00f3dca jako pierwszy powiedzia\u0142: „Rosja (…) w rzeczywisto\u015bci jest w jakiej\u015b formie wasalstwa wobec Chin”.<\/p>\n
W rezultacie zale\u017cno\u015b\u0107 Moskwy od Pekinu tylko ros\u0142a. „Niezr\u00f3wnowa\u017cone zbli\u017cenie z Chinami zosta\u0142o domy\u015blnie wybrane przez Rosj\u0119, izolowane na arenie mi\u0119dzynarodowej po interwencji zbrojnej w Ukrainie i realizowane przez ni\u0105 kosztem rosn\u0105cej zale\u017cno\u015bci od pot\u0119\u017cnego i surowego wschodniego s\u0105siada” \u2013 napisa\u0142 Renaud Dubien, dyrektor Francusko-Rosyjskiego Centrum Badawczego.<\/p>\n
Zale\u017cno\u015b\u0107 ta zacz\u0119\u0142a narasta\u0107 po aneksji Krymu w marcu 2014 r., kiedy Rosja zosta\u0142a wyrzucona z grupy G8 i na\u0142o\u017cono na ni\u0105 pierwsze sankcje. W przeciwie\u0144stwie do Zachodu Pekin nigdy nie przejmowa\u0142 si\u0119 wewn\u0119trzn\u0105 sytuacj\u0105 spo\u0142eczno-polityczn\u0105 w Rosji, wcale nie by\u0142 oburzony wzrostem tendencji autorytarnych i totalitarnych, wr\u0119cz przeciwnie. Pekin nie przejmowa\u0142 si\u0119 te\u017c agresywnymi, rewan\u017cystowskimi planami Kremla, maj\u0105cymi na celu zaspokojenie imperialnych ambicji, o ile by\u0142y one realizowane bez nadmiernych zaburze\u0144 geopolitycznych, kt\u00f3re mog\u0142yby zahamowa\u0107 wzrost gospodarczy Imperium Niebieskiego.<\/p>\n
Dwustronna wymiana rosyjsko-chi\u0144ska znacznie wzros\u0142a w ostatnich latach: z 63,7 mld USD w 2016 r. do 190 mld USD w 2022 r. i osi\u0105gn\u0119\u0142a rekordowy poziom 240 mld USD w 2023 r. Chiny sta\u0142y si\u0119 obecnie najwa\u017cniejszym partnerem handlowym Rosji, wyprzedzaj\u0105c Uni\u0119 Europejsk\u0105, kt\u00f3ra do 2022 r. by\u0142a liderem i z kt\u00f3r\u0105 wymiana handlowa ma w tym roku spa\u015b\u0107 poni\u017cej 100 mld dolar\u00f3w. I cho\u0107 kraje G7 oficjalnie wstrzyma\u0142y import rosyjskiej ropy, Chiny podwoi\u0142y swoje zakupy, wi\u0119c teraz wraz z Indiami odgrywaj\u0105 kluczow\u0105 rol\u0119 w utrzymaniu przep\u0142yw\u00f3w finansowych na Kreml.<\/p>\n
Jednocze\u015bnie nast\u0119puje „dedolaryzacja” rosyjskiej wymiany zagranicznej. Wed\u0142ug premiera Rosji Michai\u0142a Miszustina 90% dwustronnej rosyjsko-chi\u0144skiej wymiany handlowej jest ju\u017c op\u0142acane w walutach obu kraj\u00f3w. Szefowi rosyjskiego rz\u0105du uda\u0142o si\u0119 odby\u0107 dwie wizyty w Chinach, co wskazuje na instytucjonalizacj\u0119 rosyjsko-chi\u0144skiego partnerstwa handlowego.<\/p>\n
Integracja gospodarcza mi\u0119dzy oboma krajami obejmuje r\u00f3wnie\u017c sektor bankowy. Trzydzie\u015bci rosyjskich firm, z kt\u00f3rych wi\u0119kszo\u015b\u0107 jest obj\u0119ta zachodnimi sankcjami i wykluczona z systemu SWIFT dla przelew\u00f3w transgranicznych, korzysta z chi\u0144skich CIPS (transgraniczny system p\u0142atno\u015bci mi\u0119dzybankowych). <\/em>Tylko w 2022 r. udzia\u0142 chi\u0144skich operator\u00f3w w sektorze finansowym wzr\u00f3s\u0142 czterokrotnie (m.in. Chi\u0144ski Bank Przemys\u0142owo-Handlowy, Bank Chin, Chi\u0144ski Bank Budowlany <\/em>i Chi\u0144ski Bank Rolny<\/em>). Chi\u0144scy producenci samochod\u00f3w szybko wypieraj\u0105 z rynku rosyjskiego zachodnie marki, takie jak Renault, Peugeot, Mercedes<\/em> i Volkswagen<\/em>. Obecnie Chi\u0144czycy kontroluj\u0105 ju\u017c 46% dystrybutor\u00f3w samochod\u00f3w w Rosji i rozwijaj\u0105 lokaln\u0105 produkcj\u0119 samochod\u00f3w. Tej dynamice handlowej sprzyjaj\u0105 rz\u0105dy obu kraj\u00f3w: Wizyta MishustiegoPod koniec kwietnia 2023 r. Szanghaj potwierdzi\u0142, \u017ce wszystkie g\u0142\u00f3wne ugrupowania i \u015brodowiska oligarchiczne w Rosji poszukuj\u0105 partner\u00f3w na Wschodzie.<\/p>\n Jednak Chiny kategorycznie odmawiaj\u0105 dostarczania Moskwie broni. Przynajmniej otwarcie i bezpo\u015brednio. Jednak, jak wiemy z wielu zezna\u0144 zachodnich wywiad\u00f3w i \u015bledztw dziennikarzy osinterowych, chi\u0144scy producenci w znacznym stopniu przyczyniaj\u0105 si\u0119 do zwi\u0119kszenia zdolno\u015bci bojowych armii rosyjskiej. Ameryka\u0144skie agencje wywiadowcze twierdz\u0105, \u017ce w pierwszym roku konfliktu Rosja importowa\u0142a liczne dostawy p\u00f3\u0142przewodnik\u00f3w za po\u015brednictwem organizacji dzia\u0142aj\u0105cych w Hongkongu. Przez granic\u0119 rosyjsko-chi\u0144sk\u0105 przetransportowano ok. 12 mln chi\u0144skich dron\u00f3w, a tak\u017ce cz\u0119\u015bci zamienne do radar\u00f3w i anten walki elektronicznej. Przedsi\u0119biorstwo w Szanghaju u\u0142atwi\u0142o dostaw\u0119 100 000 kamizelek kuloodpornych i tyle samo he\u0142m\u00f3w dla rosyjskich \u017co\u0142nierzy (za po\u015brednictwem uzbeckiej firmy). Ponadto chi\u0144ski eksport do Rosji ceramiki, kt\u00f3ra jest szeroko stosowana w sprz\u0119cie ochronnym, wzr\u00f3s\u0142 w 2023 roku o 70%… i zmniejszy\u0142a si\u0119 o 60 % w Ukrainie.<\/p>\n Czy zatem Rosja zyskuje tylko na zbli\u017ceniu z Chinami? Nie wszystko jest takie proste. Bo ka\u017cdy medal ma dwie strony. Rosja wi\u0105za\u0142a du\u017ce nadzieje z budow\u0105 gazoci\u0105gu Si\u0142a Syberii 2, aby znacz\u0105co zwi\u0119kszy\u0107 eksport gazu do Chin i przynajmniej cz\u0119\u015bciowo zrekompensowa\u0107 utrat\u0119 europejskich odbiorc\u00f3w. W\u0142adimir Putin i wicepremier Rosji Aleksander Nowak wyrazili optymizm, licz\u0105c na rych\u0142\u0105 realizacj\u0119 projektu z uwzgl\u0119dnieniem potrzeb Chin. Uzupe\u0142ni\u0142oby to 38 mld metr\u00f3w sze\u015bciennych rocznie dostarczanych przez pierwszy gazoci\u0105g „Si\u0142a Syberii” z p\u00f3\u0142nocno-wschodniej Jakucji do Chin. Jednak negocjacje w sprawie tego projektu, kt\u00f3re rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 niezwykle pozytywnym akcentem, ostatecznie posz\u0142y na psy.<\/p>\n Dlatego brzemienny w skutki projekt dla Gazpromu, kt\u00f3ry po nierozpoznanym sabota\u017cu gazoci\u0105g\u00f3w Nord Stream i Nord Stream-2 we wrze\u015bniu 2022 r. utraci\u0142 wi\u0119kszo\u015b\u0107 europejskiego rynku, wi\u0105za\u0142 z Chi\u0144czykami du\u017ce nadzieje. Trudne negocjacje z Pekinem potwierdzaj\u0105 jednak, \u017ce Moskwa wyra\u017anie przeceni\u0142a znaczenie pozornie silnej przyja\u017ani rosyjsko-chi\u0144skiej dla pragmatycznych relacji dwustronnych w dziedzinie handlu w\u0119glowodorami.<\/p>\n A to nie jedyna oznaka iluzorycznej rosyjsko-chi\u0144skiej idylli. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 chi\u0144skich bank\u00f3w nie chce straci\u0107 zachodnich rynk\u00f3w, dlatego bardzo ostro\u017cnie podchodz\u0105 do przestrzegania zachodnich sankcji, dlatego odmawiaj\u0105 otwarcia kont dla niekt\u00f3rych rosyjskich firm. Przede wszystkim m\u00f3wimy oczywi\u015bcie o firmach obj\u0119tych sankcjami. Ale nie tylko. Chi\u0144scy bankierzy woleliby raczej straci\u0107 kilku rosyjskich klient\u00f3w, nawet je\u015bli nie podlegaj\u0105 oni \u017cadnym restrykcjom, ni\u017c narazi\u0107 si\u0119 na gniew Zachodu.<\/p>\n Chi\u0144ski gigant elektroniczny Huawei zacz\u0105\u0142 ostatnio wykonywa\u0107 coraz dziwniejsze ruchy. Albo zainwestuje w swoj\u0105 produkcj\u0119 w Rosji, albo nagle zlikwiduje tam sw\u00f3j biznes i wstrzyma dostawy. To tak, jakby bawi\u0142 si\u0119 z Rosj\u0105 w kotka i myszk\u0119.<\/p>\n Moskwa, aby jeszcze bardziej udobrucha\u0107 Pekin, zaprosi\u0142a go do dwustronnej wsp\u00f3\u0142pracy w Arktyce, regionie, w kt\u00f3rym Rosja do tej pory wyklucza\u0142a innych zewn\u0119trznych graczy geopolitycznych. Eksperci przewiduj\u0105, \u017ce Chiny, ze wzgl\u0119du na swoje niepor\u00f3wnywalnie wi\u0119ksze mo\u017cliwo\u015bci inwestycyjne, zepchn\u0105 Rosj\u0119 na dalszy plan w tym obszarze. Nie nale\u017cy te\u017c zapomina\u0107 o rosn\u0105cej presji demograficznej Chin na Syberi\u0119, o kt\u00f3rej regularnie wspominaj\u0105 rosyjskie media, a kt\u00f3ra rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 niemal natychmiast po rozpadzie ZSRR.<\/p>\n Tymczasem Rosjanie tkwi\u0105 w \u015bwi\u0119cie naiwnym przekonaniu, \u017ce \u017cadne podporz\u0105dkowanie ze strony Chin im nie grozi. A je\u015bli tak, to wcale nie jest tak straszne, jak np. podporz\u0105dkowanie si\u0119 Zachodowi. Pami\u0119tacie niedawn\u0105 historyczn\u0105 aluzj\u0119 Putina do hordy?<\/p>\n „Zawsze tak by\u0142o. Przypomnijmy sobie, co wydarzy\u0142o si\u0119 w czasie, powiedzmy, Aleksandra Newskiego. Wszak uda\u0142 si\u0119 do Ordy, pok\u0142oni\u0142 si\u0119 chanom Hordy, otrzyma\u0142 etykiet\u0119 do panowania, w szczeg\u00f3lno\u015bci i przede wszystkim po to, by skutecznie odeprze\u0107 inwazj\u0119 na Zach\u00f3d. Dlaczego? I dlatego, \u017ce Horda zachowywa\u0142a si\u0119 bezczelnie, okrutnie, ale nie dotyka\u0142a najwa\u017cniejszego \u2013 naszego j\u0119zyka, tradycji, kultury, do kt\u00f3rej ro\u015bcili sobie pretensje zachodni zdobywcy. Bo je\u015bli kultura, tradycje i historia ludzi s\u0105 niszczone, to ludzie stopniowo zaczynaj\u0105 zanika\u0107 jako grupa etniczna, rozp\u0142ywa\u0107 si\u0119 jak \u015bnieg p\u00f3\u017an\u0105 wiosn\u0105” \u2013 powiedzia\u0142 rosyjski przyw\u00f3dca.<\/p>\n W tym kontek\u015bcie warto te\u017c wspomnie\u0107 o rosyjskim imperialnym politologu Siergieju Karaganowie, kt\u00f3ry zapewnia, \u017ce Rosji w \u017cadnym wypadku nie grozi podporz\u0105dkowanie si\u0119 Pekinowi, poniewa\u017c ma „inny kod kulturowy”. A to rzekomo czyni go „niewra\u017cliwym na inne cywilizacyjne pokrewie\u0144stwa”. Paradoksalnie, ten ideolog rosyjskiego faszyzmu, chc\u0105c nie chc\u0105c, podkre\u015bla europejski charakter rosyjskiej kultury. Nie przeszkadza mu to jednak i jego zwolennikom w stawianiu jako geopolitycznego priorytetu zerwania z Zachodem i maksymalnego zbli\u017cenia ze Wschodem.<\/p>\n Jestem przekonany, \u017ce Pekin jest ca\u0142kiem zadowolonySytuacja w Rosji by\u0142aby taka, jak za czas\u00f3w Newskiego. Niech rozwijaj\u0105 w\u0142asny j\u0119zyk i kultur\u0119, byleby na czas p\u0142acili danin\u0119, nie buntowali si\u0119 przeciwko suzerenowi i nie gry\u017ali od czasu do czasu Zachodu. To jest w\u0142a\u015bnie wasalstwo.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Na tle eskalacji wojny rosyjsko-ukrai\u0144skiej dochodzi do coraz g\u0142\u0119bszego zerwania w relacjach rosyjsko-europejskich. Jednocze\u015bnie pog\u0142\u0119bia si\u0119 „rosyjsko-chi\u0144skie partnerstwo strategiczne”. Ale czy rzeczywi\u015bcie jest to „partnerstwo”, poniewa\u017c termin ten zak\u0142ada parytet stron? Sankcje nak\u0142adane przez Waszyngton i Bruksel\u0119 bardzo cz\u0119sto dzia\u0142aj\u0105 wi\u0119c nieskutecznie, albo z powodu ich niepe\u0142nej przemy\u015blanej realizacji, albo z powodu niedba\u0142o\u015bci w ich […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":24706,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[732,1645,11,1389,175,9],"class_list":["post-24705","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wojna","tag-chiny","tag-glowne-wiadomosci","tag-rosja","tag-sankcje-wobec-rosji","tag-wladimir-putin","tag-wojna-rosyjsko-ukrainska"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24705","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=24705"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24705\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/24706"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=24705"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=24705"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=24705"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}