Po otrzymaniu wyra\u017anych sygna\u0142\u00f3w z czo\u0142owych pa\u0144stw NATO o iluzorycznych szansach Ukrainy na przyst\u0105pienie do Sojuszu w najbli\u017cszym czasie, w\u0142adze ukrai\u0144skie wyznaczy\u0142y kurs na zawarcie odr\u0119bnych porozumie\u0144 o tzw. gwarancjach bezpiecze\u0144stwa na wypadek drugiego rosyjskiego ataku. Nasi dyplomaci, nauczeni gorzkimi do\u015bwiadczeniami z Budapesztu, robili wszystko, co w ich mocy, aby zapobiec nowym nieskutecznym memorandom. Z analizy pierwszych podpisanych porozumie\u0144 wynika jednak, \u017ce nie wspominaj\u0105 one o realnych gwarancjach ochrony Ukrainy.<\/p>\n
Po generalnie nieudanym szczycie NATO w Wilnie ukrai\u0144ska dyplomacja znalaz\u0142a si\u0119 w trudnej sytuacji. Z jednej strony perspektywa realnego cz\u0142onkostwa w NATO zosta\u0142a od\u0142o\u017cona na czas nieokre\u015blony. Z drugiej strony spo\u0142ecze\u0144stwu od dawna obiecuje si\u0119, \u017ce w\u0142adze b\u0119d\u0105 dzia\u0142a\u0107 na rzecz zapobie\u017cenia drugiemu rosyjskiemu atakowi. Pomimo znacznej ilo\u015bci krytycznych informacji i okresowych w\u0105tpliwo\u015bci co do zdolno\u015bci Sojuszu P\u00f3\u0142nocnoatlantyckiego do odparcia zewn\u0119trznej agresji, artyku\u0142 5 bloku wydaje si\u0119 by\u0107 najlepsz\u0105 gwarancj\u0105 bezpiecze\u0144stwa dla Ukrainy. Ale NATO nie spieszy si\u0119 z przyj\u0119ciem nas. W zwi\u0105zku z tym zdecydowano si\u0119 na prac\u0119 nad specjalnymi traktatami z poszczeg\u00f3lnymi pa\u0144stwami, kt\u00f3re pocz\u0105tkowo g\u0142o\u015bno nazywano „gwarancjami bezpiecze\u0144stwa”.<\/p>\n
Podpisano ju\u017c traktaty z Wielk\u0105 Brytani\u0105, Niemcami i Francj\u0105. Prace w tym kierunku trwaj\u0105. Prawdopodobnie w niedalekiej przysz\u0142o\u015bci podobne umowy zostan\u0105 zawarte z innymi krajami. W\u0142adze zapewniaj\u0105, \u017ce planuj\u0105 podpisa\u0107 gwarancje bezpiecze\u0144stwa dla Ukrainy z kilkudziesi\u0119cioma pa\u0144stwami. Ma to zmusi\u0107 Kreml do rezygnacji z nowego aktu agresji, je\u015bli w przysz\u0142o\u015bci b\u0119dzie chcia\u0142 ponownie zaatakowa\u0107 Ukrain\u0119.<\/p>\n
Umowy bezpiecze\u0144stwa s\u0105 zdecydowanie lepsze ni\u017c brak um\u00f3w. Ale nie wprowadzaj w b\u0142\u0105d siebie i spo\u0142ecze\u0144stwa. Traktaty te w \u017caden spos\u00f3b nie zast\u0119puj\u0105 art. 5 NATO. Nikt nie b\u0119dzie walczy\u0142 za nas w przypadku nowej agresji. Nie zobaczymy \u017co\u0142nierzy armii Stan\u00f3w Zjednoczonych, Wielkiej Brytanii, Francji czy Niemiec obok Si\u0142 Zbrojnych Ukrainy. Ponownie b\u0119dziesz musia\u0142 samodzielnie odeprze\u0107 rosyjskie hordy. To znaczy robi\u0107 to samo, co Si\u0142y Zbrojne Ukrainy robi\u0105 od 2014 roku.<\/p>\n
W\u0142adze ukrai\u0144skie wielokrotnie podkre\u015bla\u0142y, \u017ce nie potrzebuj\u0105 nowych Memorand\u00f3w Budapeszte\u0144skich. Z jednej strony tym razem uda\u0142o nam si\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107 wi\u0119cej ni\u017c w 1994 roku. Podpisane umowy odnosz\u0105 si\u0119 do obowi\u0105zku dostarczenia Ukrainie broni na wypadek agresji. Osobno wspomina si\u0119 o zapewnieniu kompleksowej pomocy w zakresie ochrony i przywr\u00f3cenia integralno\u015bci terytorialnej naszego pa\u0144stwa w jego granicach uznanych przez spo\u0142eczno\u015b\u0107 mi\u0119dzynarodow\u0105, a tak\u017ce w celu o\u017cywienia gospodarczego i odbudowy. Podkre\u015bla si\u0119, \u017ce strony s\u0105 zdeterminowane, by aktywnie odstrasza\u0107 ka\u017cd\u0105 now\u0105 agresj\u0119 ze strony Federacji Rosyjskiej. Znajduj\u0105 si\u0119 tam sekcje po\u015bwi\u0119cone wsp\u00f3\u0142pracy wojskowo-technicznej, produkcji broni i wsp\u00f3\u0142pracy w kompleksie wojskowo-przemys\u0142owym. Niekt\u00f3re zapisy porozumie\u0144 odnosz\u0105 si\u0119 do kontynuacji presji sankcyjnej na Federacj\u0119 Rosyjsk\u0105 i konieczno\u015bci postawienia jej przed s\u0105dem. Nie zapomnieli\u015bmy doda\u0107 do um\u00f3w rozdzia\u0142\u00f3w dotycz\u0105cych wsp\u00f3\u0142pracy gospodarczej, informacyjnej, infrastrukturalnej i humanitarnej, wsp\u00f3lnej walki z przest\u0119pczo\u015bci\u0105 oraz wymiany innowacyjnych rozwi\u0105za\u0144. A w porozumieniu z Wielk\u0105 Brytani\u0105 wspomina si\u0119 nawet o zaanga\u017cowaniu Ukrainy w przeprowadzenie reform na drodze integracji z UE i NATO.<\/p>\n
Z drugiej strony, wiele tez zawartych ju\u017c porozumie\u0144 o bezpiecze\u0144stwie to raczej deklaracje dobrych intencji. Wa\u017cne jest to, \u017ce nie zosta\u0142y one ratyfikowane przez parlamenty poszczeg\u00f3lnych kraj\u00f3w. Oznacza to, \u017ce ich moc prawna jest ograniczona. W umowach brakuje numer\u00f3w i dat, nie ma mowy o rocznej wysoko\u015bci wsparcia finansowego. Nie ma punkt\u00f3w odniesienia czasowego dla realizacji niekt\u00f3rych zada\u0144 i plan\u00f3w. I og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c, nie ma prawie \u017cadnych konkret\u00f3w. Ponadto umowy zawierane s\u0105 na okres 10 lat z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 ich przed\u0142u\u017cenia.<\/p>\n
Nie jest do ko\u0144ca jasne, jakie konkretnie parametry mo\u017cna uzna\u0107 za udan\u0105 realizacj\u0119 kontraktu. Wsp\u00f3lna produkcja amunicji, pojazd\u00f3w opancerzonych, dron\u00f3w, sprz\u0119tu walki elektronicznej w okre\u015blonej ilo\u015bci rocznie? Pomoc Ukrainie w stworzeniu bazy wojskowo-technicznej do produkcji pocisk\u00f3w rakietowych \u015bredniego i dalekiego zasi\u0119gu w ci\u0105gu najbli\u017cszych kilku lat? Dostawa okre\u015blonej liczby samolot\u00f3w, czo\u0142g\u00f3w, dzia\u0142 samobie\u017cnych? Budowa kilkudziesi\u0119ciu przedsi\u0119biorstw w sferze wojskowo-przemys\u0142owej? Traktaty nie m\u00f3wi\u0105 nic na ten temat, poza og\u00f3lnymi zwrotami i wyrazami intencji.<\/p>\n
Mimo wsp\u00f3lnych cech um\u00f3w z Wielk\u0105 Brytani\u0105, Francj\u0105 i Niemcami, ka\u017cda z nich zawiera cz\u0119\u015bciowe r\u00f3\u017cnice. Najdok\u0142adniejszym dokumentem jest umowa z Londynem. Natomiast porozumienie z Berlinem jest skromniejsze i ma mniejsz\u0105 obj\u0119to\u015b\u0107. Traktaty odzwierciedlaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c stosunek rz\u0105d\u00f3w europejskich do przyst\u0105pienia Ukrainy do NATO. Poniewa\u017c Niemcy ch\u0142odno podchodz\u0105 do takiego pomys\u0142u, nie znalaz\u0142 si\u0119 on w dokumencie.<\/p>\n
Pomimo stara\u0144 w\u0142adz, aby unikn\u0105\u0107 smutnych do\u015bwiadcze\u0144 zwi\u0105zanych z Memorandum Budapeszte\u0144skim, nie uda\u0142o si\u0119 tego zrobi\u0107 ca\u0142kowicie. We wszystkich podpisanych umowach znajduje si\u0119 klauzula, kt\u00f3ra jest bardzo podobna do sparafrazowanego artyku\u0142u notoriousa) W zakresie dozwolonym przez postanowienia niniejszego T Brzmi on nast\u0119puj\u0105co: „W przypadku zbrojnego ataku Rosji w Ukrain\u0119, na wniosek kt\u00f3regokolwiek z uczestnik\u00f3w, uczestnicy skonsultuj\u0105 si\u0119 w ci\u0105gu 24 godzin w celu ustalenia \u015brodk\u00f3w niezb\u0119dnych do przeciwdzia\u0142ania lub odstraszania agresji”. W przysz\u0142o\u015bci strony obiecuj\u0105 zapewni\u0107 Ukrainie „szybk\u0105 i trwa\u0142\u0105 pomoc w zakresie bezpiecze\u0144stwa, nowoczesny sprz\u0119t wojskowy we wszystkich dziedzinach zgodnie z potrzebami i pomoc\u0105 gospodarcz\u0105 oraz na\u0142o\u017cy\u0107 na Rosj\u0119 ograniczenia gospodarcze i inne”. To znaczy, aby robi\u0107 to, co kraje NATO robi\u0105 dla Ukrainy w taki czy inny spos\u00f3b.<\/p>\n
Ale czym jest „nowoczesny sprz\u0119t wojskowy”? W jakim czasie mo\u017cna interpretowa\u0107 s\u0142owo „karetka pogotowia”, gdy jeste\u015b atakowany przez wroga? O jakich „sankcjach gospodarczych wobec agresora” m\u00f3wimy? Abstrakcyjne poj\u0119cia utrwalone w umowach nie daj\u0105 mo\u017cliwo\u015bci odpowiedzi na tak wa\u017cne pytania. By\u0107 mo\u017ce Niemcy i Francja uznaj\u0105 wielko\u015b\u0107 udzielanej pomocy wojskowej za znacz\u0105c\u0105, a sprz\u0119t wojskowy za nowoczesny. Ale Ukraina mo\u017ce mie\u0107 inne zdanie w tej sprawie. Podobnie „karetka pogotowia i opieka d\u0142ugoterminowa” mog\u0105 by\u0107 r\u00f3wnie\u017c r\u00f3\u017cnie interpretowane. Dla jednych jest to kilka dni, a dla innych kilka miesi\u0119cy. Niestety, abstrakcyjny charakter tzw. um\u00f3w bezpiecze\u0144stwa pozwala na bardzo r\u00f3\u017cne interpretacje. Wi\u0105\u017ce si\u0119 to z du\u017cym ryzykiem.<\/p>\n
Ponadto traktaty nie uwzgl\u0119dniaj\u0105 kwestii politycznych. Przewiduj\u0105 idealn\u0105 sytuacj\u0119. Kiedy u w\u0142adzy zajd\u0105 odpowiedzialni politycy i rz\u0105dy, kt\u00f3rzy b\u0119d\u0105 przychylnie nastawieni do wsparcia Ukrainy i zrozumiej\u0105 zagro\u017cenie rosyjsk\u0105 agresj\u0105. Ale czy zawsze tak b\u0119dzie? Istnieje niebezpiecze\u0144stwo, \u017ce kwestia pomocy Ukrainie mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 zak\u0142adnikiem intryg politycznych i walk wewn\u0119trznych. Obecna sytuacja z op\u00f3\u017anieniem pomocy ze strony Stan\u00f3w Zjednoczonych jest bardzo obrazowa. Ukraina nie jest odporna na jego powt\u00f3rzenie w przysz\u0142o\u015bci w r\u00f3\u017cnych krajach. Dlatego nie nale\u017cy pok\u0142ada\u0107 nadmiernych nadziei w takich transakcjach.<\/p>\n
Na tle globalnego kryzysu bezpiecze\u0144stwa \u015bwiatowego takie traktaty mi\u0119dzynarodowe mog\u0105 okaza\u0107 si\u0119 kropl\u0105, kt\u00f3rej chce si\u0119 chwyci\u0107. Ale kt\u00f3ry nie uchroni ci\u0119 przed problemami i nie ochroni. Gdyby Izrael mia\u0142 nadziej\u0119 na traktaty i memoranda w spos\u00f3b, w jaki czasami robi to ukrai\u0144ski rz\u0105d, po prostu nie mia\u0142by teraz amunicji, by kontynuowa\u0107 walk\u0119 z Hamasem. Nie wspominaj\u0105c ju\u017c o reagowaniu na powa\u017cniejsze wyzwania.<\/p>\n
W rzeczywisto\u015bci podpisane traktaty bezpiecze\u0144stwa naprawiaj\u0105 obecny status quo. Nie gwarantuj\u0105 one Ukrainie niezawodnej ochrony przed agresj\u0105. Ale je\u015bli Rosja odwa\u017cy si\u0119 zaatakowa\u0107 ponownie, b\u0119dzie mog\u0142a liczy\u0107 na pomoc wojskow\u0105. Najlepiej znacznie szybciej ni\u017c po 24 lutego 2022 roku. Chocia\u017c nie ma gwarancji, \u017ce wszystko potoczy si\u0119 tak, jak chcia\u0142aby tego Ukraina. <\/span><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Po otrzymaniu wyra\u017anych sygna\u0142\u00f3w z czo\u0142owych pa\u0144stw NATO o iluzorycznych szansach Ukrainy na przyst\u0105pienie do Sojuszu w najbli\u017cszym czasie, w\u0142adze ukrai\u0144skie wyznaczy\u0142y kurs na zawarcie odr\u0119bnych porozumie\u0144 o tzw. gwarancjach bezpiecze\u0144stwa na wypadek drugiego rosyjskiego ataku. Nasi dyplomaci, nauczeni gorzkimi do\u015bwiadczeniami z Budapesztu, robili wszystko, co w ich mocy, aby zapobiec nowym nieskutecznym memorandom. Z […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":23264,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[174,260,1645,691,258,139,2497,9],"class_list":["post-23263","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wojna","tag-bezpieczenstwo-ukrainy","tag-emmanuel-macron","tag-glowne-wiadomosci","tag-gwarancje-bezpieczenstwa","tag-nato","tag-olaf-scholz","tag-piotr-gierasimienko","tag-wojna-rosyjsko-ukrainska"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23263","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=23263"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23263\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/23264"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=23263"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=23263"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=23263"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}