Kiedy g\u0142owa pa\u0144stwa zaczyna m\u00f3wi\u0107 wi\u0119cej o przesz\u0142o\u015bci, jest to znak, \u017ce zwykle nie ma nic do powiedzenia na temat przysz\u0142o\u015bci.<\/p>\n
Ostatniego dnia 1999 roku Sylwester dla Rosjan nie by\u0142 jak zwykle. Podczas pozornie tradycyjnego przem\u00f3wienia prezydenta Rosji Borysa Jelcyna do narodu… w rzeczywisto\u015bci jego po\u017cegnanie jako g\u0142owy Federacji Rosyjskiej z Rzeczpospolit\u0105 Rosyjsk\u0105. Zamiast tego po nim widzowie zobaczyli w telewizji now\u0105 g\u0142ow\u0119 pa\u0144stwa \u2013 do tej pory tylko w statusie pe\u0142ni\u0105cego obowi\u0105zki prezydenta \u2013 W\u0142adimira Putina.<\/p>\n
Politolodzy wci\u0105\u017c \u0142ami\u0105 w\u0142\u00f3cznie \u2013 dlaczego spo\u015br\u00f3d prawie dwudziestu mo\u017cliwych pretendent\u00f3w Borys Niko\u0142ajewicz wybra\u0142 tego rodowitego z KGB (oficera „\u015brodkowej r\u0119ki”), a p\u00f3\u017aniej \u2013 bliskiego sojusznika „petersburskiego demokraty” Anatolija Sobczaka (przynajmniej tak mu si\u0119 wtedy wydawa\u0142o), kt\u00f3remu w 1998 roku powierzy\u0142 kierowanie FSB, a od sierpnia 1999 roku \u2013 rosyjskim rz\u0105dem.<\/p>\n
Najwyra\u017aniej, z co najmniej dw\u00f3ch powod\u00f3w \u2013 nacisk\u00f3w ze strony s\u0142u\u017cb bezpiecze\u0144stwa na Jelcyna i jednoczesnych zapewnie\u0144 ze strony s\u0142u\u017cb bezpiecze\u0144stwa, \u017ce zachowaj\u0105 gwarancje „immunitetu” (w tym biznesowego i finansowego) dla pierwszego rosyjskiego prezydenta i jego „rodziny” \u2013 koncepcja ta wykracza\u0142a poza \u015brodowisko rodzinne Borysa Niko\u0142ajewicza.<\/p>\n
Nowy rosyjski przyw\u00f3dca odpowiada\u0142 tak\u017ce na potrzeby spo\u0142eczne \u00f3wczesnego spo\u0142ecze\u0144stwa w Federacji Rosyjskiej. Zamiast Jelcyna \u2013 tego, jak si\u0119 wydawa\u0142o, starca (a w tym czasie by\u0142 mniejszy ni\u017c obecny „wiecznie m\u0142ody” prezydent Rosji) i chorowitego siwow\u0142osego dziadka, kt\u00f3ry r\u00f3wnie\u017c nadu\u017cywa\u0142 alkoholu, Rosjanie otrzymali najm\u0142odszego przyw\u00f3dc\u0119 pa\u0144stwowego w historii XX wieku w historii Rosji \u2013 tak\u017ce atletyczn\u0105 sylwetk\u0119 i zdecydowane plany wprowadzenia Federacji Rosyjskiej w XXI wiek nie tylko stabiln\u0105. ale tak\u017ce silne pa\u0144stwo.<\/p>\n
Ten ostatni czynnik wywar\u0142 szczeg\u00f3lne wra\u017cenie na cz\u0119\u015bci Rosjan, kt\u00f3rzy postrzegali lata 1990. jako tzw. „demokratyzacj\u0119” kraju (tzw. \u2013 bo po pa\u017adziernikowym „szturmie” parlamentu przez Jelcyna w 1993 roku i rosn\u0105cych wp\u0142ywach \u015bwie\u017co upieczonych wczesnych bogatych oligarch\u00f3w w Rosji, jego iluzoryczny charakter sta\u0142 si\u0119 oczywisty) wy\u0142\u0105cznie jako os\u0142abienie rosyjskiej pa\u0144stwowo\u015bci, znacz\u0105ca utrata wp\u0142yw\u00f3w Rosji na geopolitycznej szachownicy \u015bwiata i ca\u0142kowite zubo\u017cenie wi\u0119kszo\u015bci zwyk\u0142ego spo\u0142ecze\u0144stwa, Apoteoz\u0105, kt\u00f3rej by\u0142o niewyp\u0142acalno\u015b\u0107 1998 roku.<\/p>\n
Nowa, m\u0142oda twarz zach\u0119ca\u0142a do nowego, lepszego \u017cycia w nowej dekadzie (po 2001 roku by\u0142o to tak\u017ce nowe stulecie i tysi\u0105clecie). A jeszcze bardziej, gdy jeden z centralnych rosyjskich kana\u0142\u00f3w telewizyjnych ORT, prowadzony przez Borysa Bieriezowskiego, typowy produkt lat 1990., kt\u00f3ry w ci\u0105gu tej dekady zdo\u0142a\u0142 przekszta\u0142ci\u0107 si\u0119 z wczorajszego radzieckiego matematyka w solidnego wielkiego biznesmena i magnata medialnego, doda\u0142 mu pozytywny wizerunek.<\/p>\n
W kwietniu 1999 roku Prokuratura Generalna Federacji Rosyjskiej w\u0142a\u015bnie umie\u015bci\u0142a go na li\u015bcie poszukiwanych i wyda\u0142a nakaz aresztowania jako oskar\u017conego o nielegalny biznes i pranie nielegalnie zarobionych funduszy w sprawie Aerof\u0142otu Linii Lotniczych. Licz\u0105c na przychyln\u0105 postaw\u0119 nowego rosyjskiego przyw\u00f3dcy (a tym samym zako\u0144czenie post\u0119powa\u0144 karnych), Bieriezowski robi\u0142 wszystko, by rosyjska publiczno\u015b\u0107 zobaczy\u0142a w Putinie, nawet gdy by\u0142 premierem, prawdziwego bojownika z terroryzmem na tle serii wybuch\u00f3w budynk\u00f3w mieszkalnych w Rosji we wrze\u015bniu 1999 r. (wtedy unikni\u0119to wybuchu w Riazaniu. bo z czasem zauwa\u017cyli ludzi, najprawdopodobniej w\u015br\u00f3d przedstawicieli FSB, kt\u00f3rzy pod\u0142o\u017cyli worki z wybuchami w piwnicy jednego z budynk\u00f3w… och, cukier). A p\u00f3\u017aniej \u2013 przyw\u00f3dca pa\u0144stwa, kt\u00f3ry przywraca integralno\u015b\u0107 terytorialn\u0105 Federacji Rosyjskiej, pacyfikuj\u0105c „krn\u0105brn\u0105” Iczkeri\u0119, ca\u0142kowicie niszcz\u0105c jej stolic\u0119 Grozny i zamieniaj\u0105c j\u0105 w podmiot Rosji w formacie Republiki Czecze\u0144skiej kierowanej przez klan Kadyrowa.<\/p>\n
Posuni\u0119cie Bieriezowskiego zadzia\u0142a\u0142o \u2013 przede wszystkim dzi\u0119ki telewizji notowania ma\u0142o znanego dot\u0105d Putina ros\u0142y bardzo szybko, a w wyborach prezydenckich w marcu 2000 roku wygra\u0142 on w pierwszej turze, uzyskuj\u0105c ponad 53%, wyprzedzaj\u0105c o prawie 24% swojego najbli\u017cszego rywala \u2013 komunistycznego przyw\u00f3dc\u0119 Giennadija Ziuganowa.<\/p>\n
By\u0142o to jednak okrutnym \u017cartem z samego oligarchy \u2013 ju\u017c za prezydentury W\u0142adimira W\u0142adimirowicza w listopadzie 2000 roku prokuratura ponownie og\u0142osi\u0142a zamiar kontynuowania sprawy przeciwko niemu, a rok p\u00f3\u017aniej wpisa\u0142a go na federaln\u0105 list\u0119 os\u00f3b poszukiwanych. Nie mieszka\u0142 ju\u017c w Rosji i zmar\u0142 w tajemniczych okoliczno\u015bciach: 23 marca 2013 r. zosta\u0142 znaleziony powieszony we w\u0142asnym domu w Berkshire w Anglii. W ci\u0105gu nast\u0119pnych dw\u00f3ch lat kana\u0142 ORT sta\u0142 si\u0119 federalnym (czytaj \u2013 kontrolowanym przez w\u0142adze) kana\u0142em telewizyjnym z publicznego, zmieniaj\u0105c nawet nazw\u0119 na „First”.<\/p>\n
Opr\u00f3cz Bieriezowskiego z Rosji uciek\u0142 tak\u017ce inny oligarcha biznesmen, W\u0142adimir Gusinski, r\u00f3wnie\u017c magnat medialny, w\u0142a\u015bciciel holdingu Media Most (m.in. kana\u0142y telewizyjne NTV, TNT, gazeta „Segodnya”, stacja radiowa „Echo Moskwy” i inne). Nast\u0119pnie Gazprom przej\u0105\u0142 kontrol\u0119 nad tym imperium medialnym. Od tego czasu krytyczni wobec Kremla widzowie pozbyli si\u0119 satyrycznego Kuko\u0142a, opozycyjnych dziennikarzy i talk show, a zamiast tego dostali kolejn\u0105 platform\u0119 medialn\u0105, kt\u00f3ra odt\u0105d ocenia\u0142a rosyjskie w\u0142adze tylko pozytywnie.<\/p>\n
Jednak wi\u0119kszo\u015b\u0107 zwyk\u0142ych Rosjan postrzega\u0142a takie procesy pozytywnie. „R\u00f3wnodystans” oligarch\u00f3w od wp\u0142ywu na rz\u0105d, kt\u00f3ry by\u0142 praktykowany w drugiej po\u0142owie lat 1990. podczas prezydentury Jelcyna, i otwarcie spraw przeciwko nim by\u0142o postrzegane jako triumf sprawiedliwo\u015bci, m\u00f3wi\u0105c, \u017ce wreszcie ci, kt\u00f3rzy okradli nas podczas dzikiej kapitalizacji, dostan\u0105 to, na co zas\u0142u\u017cyli. Dlatego, gdy w 2003 roku aresztowano wsp\u00f3\u0142w\u0142a\u015bcicieli prywatnego koncernu naftowego Jukos Michai\u0142 Chodorkowski i P\u0142aton Lebiediew, wydarzenia te zosta\u0142y w wi\u0119kszo\u015bci pozytywnie ocenione w spo\u0142ecze\u0144stwie rosyjskim („wkr\u00f3tce ukarano kolejnych bogatych ludzi”). Co wi\u0119cej, niewiele os\u00f3b by\u0142o zainteresowanych faktem, \u017ce w ci\u0105gu nast\u0119pnych kilku lat biznes aresztowanych, kt\u00f3ry eksperci ocenili jako czwarty na \u015bwiecie w dziedzinie produkcji ropy, si\u0142\u0105 zbankrutowa\u0142 na wniosek rosyjskiego rz\u0105du, po czym maj\u0105tek i aktywa Jukosu zosta\u0142y wch\u0142oni\u0119te przez pa\u0144stwow\u0105 rosyjsk\u0105 firm\u0119 Rosnieft.<\/p>\n
Og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c, gromadzenie w r\u0119kach pa\u0144stwa (a w przypadku Rosji \u2013 kierownictwa Kremla) zasob\u00f3w gazu i ropy, sfery medialnej, kt\u00f3ra stopniowo przeradza\u0142a si\u0119 w propagand\u0119 pa\u0144stwow\u0105, a procesom tym towarzyszy\u0142o podporz\u0105dkowanie g\u0142\u00f3wnych przeciwnik\u00f3w politycznych w\u015br\u00f3d komunist\u00f3w i LDPR (kt\u00f3ra sta\u0142a si\u0119 „opozycj\u0105 kieszonkow\u0105” w kraju „demokracji zarz\u0105dzanej”), centralizacja aparatu w\u0142adzy poprzez utworzenie instytucji pe\u0142nomocnych przedstawicieli prezydenta w okr\u0119gach federalnych (zast\u0105pionych sta\u0142ymi przedstawicielami w regionach) oraz Zniesienie wyboru gubernator\u00f3w przyczyni\u0142o si\u0119 do tego, \u017ce ju\u017c w pierwszej kadencji prezydenckiej Putin zyska\u0142 reputacj\u0119 „twardej r\u0119ki” \u2013 m\u0119\u017ca stanu, kt\u00f3ry postawi\u0142 sobie za zadanie podniesienie os\u0142abionej Rosji „z kolan”, a sam system, kt\u00f3rego fundamenty po\u0142o\u017cono w\u0142a\u015bnie w latach 2000-2004, zacz\u0119to okre\u015bla\u0107 mianem „putinokracji”.<\/p>\n
Co charakterystyczne, Putin nie wi\u0105za\u0142 si\u0119 w\u00f3wczas z \u017cadn\u0105 ideologi\u0105 \u2013 nawet proprezydencka si\u0142a polityczna w Dumie Pa\u0144stwowej „Jedno\u015b\u0107” (przysz\u0142a „Jedna Rosja”) charakteryzowa\u0142a si\u0119 ideologiczn\u0105 niepewno\u015bci\u0105, co ostatecznie stworzy\u0142o te\u017c du\u017ce pole do ewentualnych manewr\u00f3w w przysz\u0142o\u015bci (co w ko\u0144cu si\u0119 sta\u0142o).<\/p>\n
Tymczasem wzrost cen energii na \u015bwiecie w 2000 roku przyczyni\u0142 si\u0119 do poprawy rosyjskiej gospodarki (a wraz z ni\u0105 dobrobytu przeci\u0119tnego Rosjanina, zw\u0142aszcza w Moskwie czy Petersburgu). A wsp\u00f3\u0142praca z Zachodem by\u0142a wtedy jeszcze bli\u017csza, zw\u0142aszcza ze Stanami Zjednoczonymi, z kt\u00f3rymi stron\u0119 rosyjsk\u0105 \u0142\u0105czy\u0142o wsp\u00f3lne nieszcz\u0119\u015bcie „terroryzmu”, zw\u0142aszcza po tragicznych wydarzeniach z 11 wrze\u015bnia 2001 r. po stronie ameryka\u0144skiej oraz Nord-Ost i Bies\u0142an po stronie rosyjskiej. A z europejskimi partnerami wszystko stawa\u0142o si\u0119 coraz lepsze, zw\u0142aszcza w dziedzinie gazu i ropy.<\/p>\n
W po\u0142owie lat 2000. m\u0105\u017c stanu, kt\u00f3ry pozornie osi\u0105gn\u0105\u0142 wszystko, co zaplanowa\u0142 w Rosji, zacz\u0105\u0142 \u015bmia\u0142o wyra\u017ca\u0107 swoje roszczenia na zewn\u0105trz. Irytowa\u0142y go wydarzenia wojny w Iraku, ale przede wszystkim rewolucje w Gruzji, w Ukrainie i w Kirgistanie, kt\u00f3re Kreml postrzega\u0142 jako pr\u00f3b\u0119 os\u0142abienia rosyjskich wp\u0142yw\u00f3w w przestrzeni postsowieckiej (co Moskwa po 1991 roku, nawet za czas\u00f3w „demokraty” Jelcyna, postrzega\u0142a jako w\u0142asne lenno geopolityczne).<\/p>\n
Ukraina jako jedna z pierwszych do\u015bwiadczy\u0142a pr\u00f3b rewizjonizmu polityki zagranicznej Putina \u2013 dotychczas hybrydowej w postaci pierwszej „wojny gazowej” z pocz\u0105tku 2006 roku. A w 2007 roku \u015bwiat us\u0142ysza\u0142 nies\u0142awne „monachijskie” przem\u00f3wienie Putina, krytykuj\u0105ce „jednobiegunowy \u015bwiat” kierowany przez Stany Zjednoczone i niech\u0119\u0107 Rosji jako „pa\u0144stwa o tysi\u0105cletniej historii” (to cytat) do znoszenia tego stanu rzeczy. Potem by\u0142 faktycznie zwyci\u0119ski szczyt NATO dla przyw\u00f3dcy Kremla, na kt\u00f3rym ani Gruzja, ani Ukraina nie otrzyma\u0142y Planu Dzia\u0142a\u0144 na rzecz Cz\u0142onkostwa (nawiasem m\u00f3wi\u0105c, podczas rozmowy na zamkni\u0119tym spotkaniu ze swoim ameryka\u0144skim odpowiednikiem Georgem W. Bushem, Putin prawie po raz pierwszy powiedzia\u0142 g\u0142o\u015bno, \u017ce Ukraina jest sztucznie stworzonym pa\u0144stwem).<\/p>\n
A potem \u2013 pod formaln\u0105 prezydentur\u0105 Dmitrija Miedwiediewa (rozumiemy, kto naprawd\u0119 kierowa\u0142 procesami) \u2013 inwazja na Gruzj\u0119, na kt\u00f3r\u0105 odpowiedzia\u0142 Zach\u00f3d… mediator si\u0142 pokojowych Sarkozy, kt\u00f3remu jednak nie uda\u0142o si\u0119 przekona\u0107 Federacji Rosyjskiej, by nie popada\u0142a w skrajno\u015bci z uznaniem samozwa\u0144czej Abchazji i Osetii Po\u0142udniowej. Moskwa wyja\u015bni\u0142a: jako pierwsi zacz\u0119li na Zachodzie, uznaj\u0105c niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Kosowa. A Rosjanie, jak m\u00f3wi\u0105, tylko grali. I to w og\u00f3le nie wp\u0142yn\u0119\u0142o na stosunki gospodarcze mi\u0119dzy Federacj\u0105 Rosyjsk\u0105 a krajami europejskimi – wr\u0119cz przeciwnie, zacz\u0119li my\u015ble\u0107 o South Stream gazu, po\u0142o\u017cyli podwaliny pod Nord Stream, rosyjscy oligarchowie nadal zamieniali Londyn w Londongrad (ironia), budowali wille na Lazurowym Wybrze\u017cu Francji (gratulacje dla w\u0142a\u015bciciela klubu pi\u0142karskiego „Monaco”), udaj si\u0119 do „daczy” w Miami Beach…<\/p>\n
R\u00f3wnolegle ze sfer\u0105 polityczno-wojskow\u0105 aktywna by\u0142a tak\u017ce strategia rosyjska Mi\u0119kka si\u0142a<\/em>. Fundacja „Rosyjski \u015awiat”, sie\u0107 „Rossotrudniczestwo”, dzia\u0142alno\u015b\u0107 parafii Rosyjskiego Ko\u015bcio\u0142a Prawos\u0142awnego na ca\u0142ym \u015bwiecie… Za po\u015brednictwem tych kana\u0142\u00f3w wszystkie narracje niezb\u0119dne rosyjskim w\u0142adzom zosta\u0142y przekazane rosyjskiej opinii publicznej w Rosji i za granic\u0105. Poprzez dyplomacj\u0119 kulturaln\u0105 pozwolili powiedzie\u0107 to, o czym jeszcze nie odwa\u017cyli si\u0119 m\u00f3wi\u0107 w prawdziwej dyplomacji \u2013 o potrzebie zjednoczenia w jedn\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107 wszystkich, kt\u00f3rzy identyfikuj\u0105 si\u0119 z Rosjanami. Nie tylko i nie tyle ci, kt\u00f3rzy mieszkaj\u0105 w granicach Federacji Rosyjskiej, ale faktycznie ci, kt\u00f3rzy po rozpadzie ZSRR w 1991 roku „znale\u017ali si\u0119” poza jego granicami.<\/p>\n Putin zacz\u0105\u0142 pr\u00f3bowa\u0107 tej roli „lidera-unifikatora” pod koniec swojej drugiej kadencji prezydenckiej, ale by\u0142 ni\u0105 w pe\u0142ni „przesi\u0105kni\u0119ty”, gdy wr\u00f3ci\u0142 na to stanowisko po raz trzeci w 2012 roku. Nie przeszkodzi\u0142y te\u017c antyrz\u0105dowe protesty na prze\u0142omie lat 2011\u20132012, kt\u00f3re pokaza\u0142y niezdolno\u015b\u0107 rosyjskiej opozycji (tak\u017ce tak pstrokatej \u2013 od \u015brodowisk skrajnie prawicowych do skrajnie lewicowych wraz z libera\u0142ami) do organizowania skutecznych metod oporu i formu\u0142owania w\u0142asnych postulat\u00f3w, a nie realnego zagro\u017cenia dla rosyjskich w\u0142adz.<\/p>\n Z drugiej strony sam fakt ich pojawienia si\u0119 by\u0142 sygna\u0142em dla rosyjskich w\u0142adz, \u017ce spo\u0142ecze\u0144stwo potrzebuje nowych argument\u00f3w, aby utrzyma\u0107 wysoki poziom poparcia \u2013 stare ju\u017c nie wystarczaj\u0105. Kontynuowano wi\u0119c pr\u00f3by realizacji wszelkiego rodzaju projekt\u00f3w integracji gospodarczej (w przypadku Rosji \u2013 tak\u017ce politycznych), takich jak Wsp\u00f3lna Przestrze\u0144 Gospodarcza czy Euroazjatycka Unia Gospodarcza, kt\u00f3re mia\u0142y po\u0142o\u017cy\u0107 podwaliny pod Uni\u0119 Euroazjatyck\u0105 jako alternatyw\u0119 dla Unii Europejskiej. Ot\u00f3\u017c bezpiecze\u0144stwo OUBZ powinno sta\u0107 si\u0119 swego rodzaju alternatyw\u0105 dla NATO (cho\u0107 wydaje si\u0119, \u017ce w rzeczywisto\u015bci pomys\u0142 od pocz\u0105tku by\u0142 skazany na pora\u017ck\u0119).<\/p>\n Putin postanawia jednak bardziej flirtowa\u0107 ze spo\u0142ecze\u0144stwem… w historii (curtsy do prawych k\u00f3\u0142). Od 2012 roku w Rosji nasili\u0142 si\u0119 rewizjonizm w dziedzinie bada\u0144 historycznych. „W celu przeciwdzia\u0142ania fa\u0142szerstwom rosyjskiej historii” (czytaj \u2013 cenzura prac historycznych) w Federacji Rosyjskiej powsta\u0142o Rosyjskie Towarzystwo Historyczne, na czele kt\u00f3rego stoi \u00f3wczesny przewodnicz\u0105cy Dumy Pa\u0144stwowej Federacji Rosyjskiej Siergiej Naryszkin (i nadal stoi na czele ju\u017c jako szef Rosyjskiej S\u0142u\u017cby Wywiadu Zagranicznego!).<\/p>\n I od tego czasu badacze „ciemnych” kart rosyjskiej przesz\u0142o\u015bci, zw\u0142aszcza tragicznego XX wieku (na przyk\u0142ad represje stalinowskie, Ho\u0142odomor w Ukrainie, wsp\u00f3\u0142praca ZSRR z nazistowskimi Niemcami w latach 1930. i na pierwszym etapie II wojny \u015bwiatowej, Gu\u0142ag), podobnie jak w czasach sowieckich, znale\u017ali si\u0119 pod \u015bcis\u0142\u0105 kontrol\u0105 pa\u0144stwa. Zamiast tego ci uczeni (lub naukowcy?), kt\u00f3rzy byli gotowi do analizowania swoich analiz pod „interesem pa\u0144stwa” (podkre\u015blaj\u0105c „wielkie” momenty rosyjskiej pa\u0144stwowo\u015bci), otrzymywali hojne zastrzyki finansowe od w\u0142adz na dzia\u0142ania, pomoc w mi\u0119dzynarodowych sta\u017cach, a nawet audiencj\u0119 u kierownictwa pa\u0144stwowego samej Rosji (c\u00f3\u017c, jak bez nagr\u00f3d pa\u0144stwowych za „sumienn\u0105 prac\u0119”).<\/p>\n A sam rosyjski prezydent coraz cz\u0119\u015bciej (a tym bardziej po rozpocz\u0119ciu wojny z Ukrain\u0105 w 2014 roku) zacz\u0105\u0142 gra\u0107 na temat historii w wyst\u0105pieniach publicznych (cz\u0119\u015bciowo interpretuj\u0105c j\u0105 zbyt swobodnie i chaotycznie). Nie warto nawet wspomina\u0107 o pompatycznych „paradach zwyci\u0119stwa”, kt\u00f3re odbywa\u0142y si\u0119 corocznie na Placu Czerwonym czy wprowadzeniu praktyki u\u017cywania wst\u0105\u017cek \u015bw. Jerzego w tych majowych dniach \u2013 m\u00f3wimy tu raczej o publicznej instrumentalizacji historii.<\/p>\n Chodzi o to, \u017ce rosyjski przyw\u00f3dca, oceniaj\u0105c obecne procesy geopolityczne, zacz\u0105\u0142 aktywnie szuka\u0107 odpowiedzi w przesz\u0142o\u015bci (gdzie\u015b bardziej odleg\u0142ym i gdzie\u015b bli\u017cej w czasie), niemal dziel\u0105c ca\u0142y \u015bwiat polityczny na kraje „pa\u0144stwowe” (z d\u0142ug\u0105 histori\u0105 pa\u0144stwowo\u015bci) i „niepa\u0144stwowe” (bez takich) i wyznaczaj\u0105c mi\u0119dzy nimi miejsce samej Rosji.<\/p>\n St\u0105d wyja\u015bnienie okupacji Krymu i Donbasu istnieniem „Noworosji” na „rosyjskich ziemiach historycznych”. St\u0105d interpretacja Ukrainy wy\u0142\u0105cznie jako takiej, kt\u00f3r\u0105 stworzy\u0142 W\u0142odzimierz Lenin (och, poszukiwacz przyg\u00f3d!), \u0142\u0105cz\u0105c agrarn\u0105 „Ma\u0142\u0105 Rosj\u0119” z przemys\u0142ow\u0105 „Noworosj\u0105”, kt\u00f3r\u0105 Stalin p\u00f3\u017aniej rozszerzy\u0142 na zach\u00f3d, a Chruszczow „pijany” uzupe\u0142ni\u0142 r\u00f3wnie\u017c P\u00f3\u0142wysep Krymski.<\/p>\n I oczywi\u015bcie \u2013 obecna konfrontacja z Zachodem nie jest dla Putina konsekwencj\u0105 oficjalnej agresji militarnej Moskwy na s\u0105siednie suwerenne pa\u0144stwo chronione Kart\u0105 Narod\u00f3w Zjednoczonych (tak, taka ochrona istnieje, niezale\u017cnie od tego, jaka jest „historia” w g\u0142owie rosyjskiego prezydenta), a jedynie pragnienie Zachodu os\u0142abienia, je\u015bli nie zniszczenia, Rosji, jak rzekomo zawsze robi\u0142 \u2013 czy to w postaci zakonu krzy\u017cackiego. albo Wielkie Ksi\u0119stwo Litewskie, albo Rzeczpospolita Obojga Narod\u00f3w (nic dziwnego, \u017ce kiedy rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 bunt Prigo\u017cyna, m\u00f3wi\u0142 o gro\u017abie nowych „k\u0142opot\u00f3w”), lub pa\u0144stwa centralne, kt\u00f3re przekupiwszy Lenina (i ponownie tego poszukiwacza przyg\u00f3d), „ukrad\u0142y pubed\u0119” w Rosji podczas pierwszej wojny \u015bwiatowej.<\/p>\n C\u00f3\u017c, jasne jest, \u017ce to Zach\u00f3d przyczyni\u0142 si\u0119 do pojawienia si\u0119 Hitlera w polityce \u015bwiatowej (niemieckie fabryki na terytorium ZSRR w okresie mi\u0119dzywojennym oczywi\u015bcie nie s\u0105 wymieniane na Kremlu w okresie mi\u0119dzywojennym). Zach\u00f3d rozpocz\u0105\u0142 Wielk\u0105 Wojn\u0119 Ojczy\u017anian\u0105 przeciwko Zwi\u0105zkowi Radzieckiemu („Lend-Lease z Wielkiej Brytanii czy ze Stan\u00f3w Zjednoczonych? \u2013 a bez niego wygraliby, tak przy okazji, jak bez narodu ukrai\u0144skiego”). Zach\u00f3d, nie chc\u0105c wzmacnia\u0107 ZSRR, og\u0142osi\u0142 mu zimn\u0105 wojn\u0119.<\/p>\n A Rosjanie chcieli pokoju. Nie chc\u0105c dalszej eskalacji, poszli w osobie Gorbaczowa „w \u015bwiat”. I „zostali\u015bmy oszukani”. Jeszcze bardziej os\u0142abiony. Przyczynili si\u0119 do rozpadu ZSRR (znowu milczenie na temat wewn\u0119trznych warunk\u00f3w gospodarczych i politycznych), na tle os\u0142abionej Rosji rozszerzyli NATO na wsch\u00f3d (och, te „niewdzi\u0119czne” pa\u0144stwa Europy \u015arodkowej s\u0105 wczorajszymi cz\u0142onkami bloku wschodniego). A kiedy Rosja, jak m\u00f3wi\u0105, ponownie zacz\u0119\u0142a twierdzi\u0107, \u017ce sta\u0142a si\u0119 jednym z biegun\u00f3w \u015bwiatowej geopolityki \u2013 znowu pr\u00f3buj\u0105 zniszczy\u0107 albo poprzez „kolorowe rewolucje”, albo sankcje gospodarcze, tworz\u0105c „antyrosyjsko\u015b\u0107” z kraj\u00f3w ba\u0142tyckich, a zw\u0142aszcza z Ukrainy, i dalej na li\u015bcie.<\/p>\n Nie tylko profesor historii, ale tak\u017ce dobry student pierwszego roku historii \u015bmia\u0142by si\u0119 tylko z takich wizji. Ale wydaje si\u0119, \u017ce sam rosyjski przyw\u00f3dca wierzy\u0142 we w\u0142asne k\u0142amstwa. Albo od pocz\u0105tku b\u0142\u0119dnie bra\u0142 to za prawd\u0119.<\/p>\n W ka\u017cdym razie wydaje si\u0119, \u017ce Putin „historyk”, zbyt porwany histori\u0105, nie zwr\u00f3ci\u0142 uwagi na najwa\u017cniejsz\u0105 rzecz: Piotr Weliki, kt\u00f3ry by\u0142 zakochany w rosyjskim prezydencie, mia\u0142 na celu „wyci\u0119cie okna do Europy”, to znaczy by\u0142 skierowany na przysz\u0142o\u015b\u0107. Bolszewicy (no, znowu ci „awanturnicy”) przeprowadzili zamach stanu z ide\u0105 przysz\u0142ej rewolucji \u015bwiatowej, a kiedy to nie zadzia\u0142a\u0142o, ograniczyli si\u0119 do zadania budowy komunizmu w ZSRR (i tu znowu o przysz\u0142o\u015bci, cho\u0107 niewielu w to wierzy\u0142o p\u00f3\u017aniej).<\/p>\n Putin z pocz\u0105tku lat 2000. r\u00f3wnie\u017c m\u00f3wi\u0142 o przysz\u0142o\u015bci. Inn\u0105 rzecz\u0105 jest to, jak uda\u0142o mu si\u0119 to uciele\u015bni\u0107. S\u0105dz\u0105c po tym, \u017ce w 24. roku przebywania w rosyjskich g\u00f3rnych partiach kraju o naprawd\u0119 ogromnych zasobach naturalnych i potencjale innowacyjnego rozwoju, w\u0142a\u015bciciel Kremla woli m\u00f3wi\u0107 wi\u0119cej o wydarzeniach sprzed 80 czy dwustu lat \u2013 \u017ale.<\/p>\n A kiedy lider m\u00f3wi wi\u0119cej o przesz\u0142o\u015bci, zwykle nie ma nic do powiedzenia na temat tera\u017aniejszo\u015bci. Nie wspominaj\u0105c ju\u017c o przysz\u0142o\u015bci. Pytanie tylko, ile z tej przysz\u0142o\u015bci zosta\u0142o samemu panu Kremla?<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Kiedy g\u0142owa pa\u0144stwa zaczyna m\u00f3wi\u0107 wi\u0119cej o przesz\u0142o\u015bci, jest to znak, \u017ce zwykle nie ma nic do powiedzenia na temat przysz\u0142o\u015bci. Ostatniego dnia 1999 roku Sylwester dla Rosjan nie by\u0142 jak zwykle. Podczas pozornie tradycyjnego przem\u00f3wienia prezydenta Rosji Borysa Jelcyna do narodu… w rzeczywisto\u015bci jego po\u017cegnanie jako g\u0142owy Federacji Rosyjskiej z Rzeczpospolit\u0105 Rosyjsk\u0105. Zamiast tego […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":17676,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[1379,106,11,1389,175,9],"class_list":["post-17675","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wojna","tag-aktualnosci","tag-historia-ukrainy","tag-rosja","tag-sankcje-wobec-rosji","tag-wladimir-putin","tag-wojna-rosyjsko-ukrainska"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17675","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17675"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17675\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/17676"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17675"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=17675"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwar.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=17675"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}